Örgütsel Davranış Dersi 2. Ünite Sorularla Öğrenelim

Örgüt İçinde Birey ve Kişilik

1. Soru

Kişilik nedir?

Cevap

Kişilik, bireyin belirgin, değişmeyen ve tutarlı olan özelliklerinin tümünü ifade eder. Diğer bir değişle kişilik duygu, düşünce ve davranışlardaki benzerlikleri ve ayrılıkları oluşturan birtakım özellikler bütünüdür.


2. Soru

Kişiliğin oluşumunda temel noktalar nelerdir?

Cevap

Kişiliğin oluşumunda üç temel nokta önem taşır.

Bunlar:

  • Benzersizlik veya kendine özgü oluş,
  • Tutarlılık,
  • Değişmezlik veya durağanlıktır.

3. Soru

Kişiliğin oluşumunda önemli nokta olarak görülen "Benzersizlik veya kendine özgü oluş" neyi ifade etmektedir?

Cevap

Benzersizlik veya kendine özgü oluş, bireyin davranış ve tutumlarının diğer insanlardan farklı oluşunu açıklar. Her birey farklı ve tektir. Bireylerin diğerlerinden ayrılan özelliklerinin birleşimi onun kişiliğini oluşturur. İnsan organizması son derece karmaşık bir yapıya sahiptir. Onun davranışlarını anlamak tıpkı bir bulmacayı çözmeye benzer. Nasıl bir bulmacada bilinmeyen şeyleri bir araya getirip bulmacayı çözebiliyorsak, insanın davranışlarının anlaşılmasında da bilinmeyen bazı şeyler özel bir biçimde bir araya getirilip çözümlenmeye çalışılır. Yani kişiliği oluşturan etkenlerin çözümü zor ve yorucu bir işlemdir. Ayrıca, birbirimize benzemeyen fiziksel özelliklerimiz kadar, psikolojik özelliklerimiz de bulunmaktadır. Bu da her bireyi diğerinden farklı kılmaktadır


4. Soru

Kişiliğin oluşumunda önemli nokta olarak görülen "tutarlılık" neyi ifade etmektedir?

Cevap

Tutarlılık ile ifade edilen şey, farklı ortam ve durumlarda bile bireyin benzer bir biçimde hareket etmesidir. Yani iddiacı olan bir kimse, her yerde bu tavrını belli eder veya sınıfta utangaç olan bir kimse aynı şekilde sosyal yaşantısında veya bir partide de utangaç davranır.


5. Soru

  • Freud'un ileri sürdüğü, insan kişiliğinin geliştiği dönemler nelerdir?

Cevap

Freud, insan kişiliğinin beş dönemden geçerek geliştiğini ileri sürer.
Bunlar:

Oral Dönem (0-1)

Anal Dönem (1-3)

Fallik Dönem (3-6)

Latens Dönem (6-11)

Genital Dönemdir (11 yaş sonrası).


6. Soru

Erikson’un sekiz gelişim dönemi hangi dönemlerden oluşur?

Cevap

Erikson’un sekiz gelişim dönemi şu şekilde sıralanmaktadır:
• Oral Duyusal Dönem (Temel Güven X Güvensizlik)
• Kas Anal Dönemi (Özerklik X Utanma, Kuşku)
• Lokomotor-Jenital Dönem (Girişkenlik X Suçluluk)
• Latens Dönem (Çalışma, Başarı X Aşağılık Duygusu)
• Ergenlik Dönemi (Özdeşim Kurma X Rollerin Karışması)
• Yetişkinlik Dönemi (Yakınlık X Yalnızlık)
• Olgunluk Dönemi (Neslin Devamı X Durgunluk)
• Yaşlılık Dönemi (Ego Bütünlüğü X Ümitsizlik)


7. Soru

Piaget'in söz ettiği kişilik evreleri nelerdir?

Cevap

Piaget;

  • Duyusal-Motor Dönem
  • İşlem Öncesi Dönem
  • Somut İşlemsel Dönem
  • Formel İşlemsel Dönem olmak üzere dört kişilik gelişim evresinden söz eder.

8. Soru

Kişiliğin 5 büyük boyutu nelerdir?

Cevap

Kişiliğin Beş Temel Boyutu,
1. Bilinçli ve sorumlu tip,
2. Duygusal tutarlılık veya kararlılık,
3. Deneyime açık olma veya açıklık,
4. Uyumluluk,
5. Dışa dönüklüktür.


9. Soru

Kişiliğin temel boyutlarından "Bilinçli ve sorumlu tip"'in özellikleri nelerdir?

Cevap

Bilinçli ve sorumlu tip:

Bu tip yaşamlarında sorumlu davranan, bağımlı, dikkatli, disiplinli kişiliği ifade etmektedir. Bazı araştırmacılar bu tipi başarıya ulaşma yolunda istekli olan tip olarak da tanımlamaktadırlar. Bu tipin diğer ucunda ise dikkatsiz, organize olmamış, sorumsuz, disiplinsizlik özelliklerini taşıyan bireyler yer alır.


10. Soru

Kişiliğin temel boyutlarından "Duygusal tutarlılık veya kararlılık"'ın özellikleri nelerdir?

Cevap

Duygusal tutarlılık veya kararlılık:

Bu kavram bazı çalışmalarda “nerotizm” olarak da geçmektedir. Bu tip yaşamında güvenli, sakin, endişeli olmayan özellikler göstermektedir. Bunun karşıt boyutunda olanlar ise daha nerotik kişilerdir. Yani içe dönük, kararsız, sinirli, kıskanç, güvensiz, dengesiz kişilik özelliklerini taşırlar.


11. Soru

Myers-Briggs Tip Göstergesi nedir?

Cevap

1940’lı yıllarda ise Katharine Briggs ve kızı Isabel Briggs Myers, Carl Jung’ın insanlar arasındaki bireysel farklılıkları araştıran kuramını tekrar ele alarak bu kuramı pratiğe dönüştürdüler ve kendi adlarıyla anılan bir ölçek geliştirdiler. Bu ölçeğe “Myers-Briggs Tip Göstergesi” adı verildi ve kısaca (MBTI) olarak kısaltıldı. MBTI ölçeği örgütlerdeki bireysel farklılıkları anlamak amacıyla yoğun bir biçimde kullanıldı. 1991 yılı itibariyle bu ölçeğin yirmi milyondan fazla insan üzerinde uygulandığı belirtilmektedir. Bu ölçek, ayrıca kariyer danışmanlığı, takım oluşturma, çatışma yönetimi ve yönetim stillerinin anlaşılmasında da sıklıkla kullanılmaktadır. Bu modelde dört temel tercih bulunmaktadır ve her tercih için de iki seçenek söz konusudur. Bu tercihlerin kombinasyonu bireyin psikolojik anlamdaki tipini oluşturmaktadır.


12. Soru

Sorumlu tip kavramı nedir?

Cevap

Sorumlu tip kavramı; çalışma hayatında herkesin yaptığı işlerin ilerisinde bir çaba gösteren, çatışmalardan kaçınan, diğerlerine yardım eden, örgütün aktivitelerine daha çok katılım sağlayan, başarılarını normal rol gereklerinin üstünde gören davranışlar sergileyen çalışanlar için kullanılmaktadır.


13. Soru

Olumlu ve olumsuz etkilik bağlamında örgütlerde hangi davranışlar görülmektedir?

Cevap

Olumlu ve olumsuz etkilik bağlamında örgütlerde aşağıda açıklanan davranışlar görülmektedir:

  • Karar verme: Yüksek düzeyde olumlu etkililiğe sahip insanlar, yüksek düzeyde olumsuz etkililiğe sahip olanlara kıyasla daha başarılı ve üstün kararlar verebilmektedirler. 
  • Takım performansı: Olumlu etkililiği yüksek olan takımlar, olumsuz etkililiği yüksek olan takımlara kıyasla fonksiyonlarını daha başarılı olarak yerine getirmektedirler.
  • Saldırgan davranışlar: Yüksek olumsuz etkililiğe sahip olan insanlar, çalıştıkları örgütlerde pasif davranmalarından ötürü diğer çalışanlarca saldırgan davranışların hedefi olmaktadırlar.

14. Soru

Kendilik kontrolü nedir?

Cevap

Kendilik kontrolü; bireyin herhangi bir davranışının ortaya çıkmasında veya sonuçlarında kendisinin belirli bir katkısının olduğuna inanması şeklinde tanımlanır.


15. Soru

Makyavellenist özelliği yüksek olan kişinin özellikleri nelerdir?

Cevap

Makyavellenist özelliği yüksek olan kişi başkalarını kullanan, daha çok kazanan, daha az ikna edebilen ancak başkalarını ikna edebilen kişidir.


16. Soru

Otoriter kişilik nedir?

Cevap

Otoriter kişilik, örgüt içinde çalışan insanlar arasında bir statü ve güç farklılığının olmasına inanan kişidir.


17. Soru

Narsist kişilik özellikleri nelerdir?

Cevap

İlgi odağı olmayı seven, hayallere dalan, kendisinin birçok beceriye sahip olduğuna inanan, kendinden hoşlanan kişilik tipine narsist denilmektedir. Bu kavram kendini beğenen Yunan mitoloji kahramanı Narcissus’tan gelmektedir. Narsistler genelde diğerlerinin beğenisini kazanmak ve kendilerini daha üstün olmalarının onaylanmasını istediklerinden, onları tehdit eden kişileri aşağılama eğilimindedirler.


18. Soru

Proaktif kişilik özellikleri nelerdir?

Cevap

Bazı insanlar içinde bulundukları durumları geliştirmek veya daha iyi hâle getirmek amacıyla etkin bir şekilde inisiyatif alırlar. Bu insanlar proaktif kişilikli tiplerdir. Proaktif kişiler aktif bir şekilde durumlara tepki gösteren, fırsatları belirleyen, inisiyatif gösteren, eyleme geçen ve anlamlı bir değişim olana kadar azmeden kişilerdir. Bu tipler ortamda engeller veya kısıtlamalar olsa bile değişim yaratmak amacıyla mücadele verirler. Bu nedenle içinde yer aldıkları örgütlerde liderlik vasıfları gösterir veya değişim ajanı gibi hareket ederler.


19. Soru

Güvenilirlik nedir?

Cevap

Güvenirlik bir testin ölçmek istediğini ne oranda kesin ve iyi ölçtüğüdür.


20. Soru

Geçerlilik nedir?

Cevap

Geçerlilik ise testin işlevini ne derece yerine getirdiğini, ölçmek istediği özelliği ne derece doğru ölçebilme derecesine denir.


Kayıt Yenileme (Ders Ekle Sil)
7 Şubat 2022 Pazartesi