Psikoloji Dersi 7. Ünite Sorularla Öğrenelim

Örgütsel Davranışa Giriş

1. Soru

Örgüt (organizasyon) nedir?

Cevap

Örgüt (organizasyon;  belirli bir amaç doğrultusunda bir araya gelmiş, iki ya da daha fazla insanın eş güdümlü hareketinden oluşan ve süreklilik arz eden birim ya da birlikteliktir.


2. Soru

Örgütsel davranış nedir? Kısaca açıklayınız.

Cevap

Örgütsel Davranış, kâr amaçlı olsun veya olmasın, her türlü kurum ve örgütte gözlemlediğimiz davranışları, kişiler arası etkileşimleri ve yönetim süreçlerini anlamaya, çözümlemeye ve bunlarla ilişkili sorunları gidermeye yönelik yöntemler geliştiren bir çalışma alanıdır.


3. Soru

Yönetim işlevleri hangi süreçlerden oluşmaktadır?

Cevap

Yönetim işlevleri planlama, örgütleme, yöneltme ve denetlemeden oluşur.


4. Soru

Küresel bakış ve anlayış nedir? Bu anlayışa sahip olmak için bireyde hangi becerilerin olması gerekir? Açıklayınız.

Cevap

Küresel bakış ve anlayış; kişinin gerek yerel gerek küresel düzlemdeki stratejik ve kültürel gerçeklikleri kavramasına olanak veren bilişsel durumdur. Küresel bir bakış ve anlayış kazanabilmek için, kozmopolitan değerleri benimsemek, olaylara ve sorunlara farklı açılardan bakma becerisi göstermek gerekir. 


5. Soru

Algıda seçicilik kavramı nedir? Açıklayınız.

Cevap

Algıda seçicilik; herhangi bir durum, olay ya da
kişiyi değerlendirirken, kişinin eğitimi, ilgi alanları, deneyimleri ve tutumlarına bağlı olarak bazı bilgilere ve uyaranlara daha fazla dikkat göstermesidir.


6. Soru

Hale etkisi nedir ve hangi düşünür tarafından ortaya atılmıştır?

Cevap

Hale etkisi; tek bir özelliğine bakarak (zekâ, girişkenlik, dış görünüm vb.) bir kişi hakkında genel anlamda olumlu izlenim geliştirmektir. Hale etkisi kavramı ilk olarak Edward L. Thorndike (1874-1949) tarafından ortaya atılmıştır.  


7. Soru

Karşılaştırma etkisi kavramını açıklayarak örneklendiriniz. 

Cevap

Bir kişiyi, yakın zamanda karşılaştığımız diğer kişilerle karşılaştırma yapmadan değerlendirmek kolay değildir. Bu durumda karşılaştırma etkisi  devreye girebilmektedir. Örneğin; art arda yapılan sunumlarda veya iş görüşmelerinde karşılaştırma etkisinin izleri görülebilir. Sizden önce görüşmeye giren kişilerin nitelikli mi zayıf adaylar mı olduğu değerlendirmenizde önemli fark yaratabilir.


8. Soru

Temel atıf hatası nedir?

Cevap

Temel atıf hatası başkalarında gözlemlediğimiz davranışları açıklarken içsel etkenleri ön plana çıkarma, dışsal ya da duruma bağlı etkenlerin payını küçümseme eğilimidir.


9. Soru

Sınırlı rasyonellik kavramını açıklayınız.

Cevap

Sınırlı rasyonellik; sınırlı bilgi, zaman ve kaynakla rasyonel karar almanın imkânsız olması; buna bağlı olarak, karar verici konumundaki kişilerin en uygun seçenek yerine kolay kabul görecek karara yönelmesidir.


10. Soru

Kişilik nedir ve oluşumunda hangi faktörler etkilidir? 

Cevap

Kişilik, bir insanın duyuş, düşünüş, davranış biçimlerini etkileyen etmenlerin kendine özgü görüntüsüdür. Kişiliğin oluşmasında, doğuştan gelen özellikler yanında çevrenin etkisi de önemli rol oynamaktadır.


11. Soru

Dışadönük bireylerin özellikleri nelerdir?

Cevap

Dışadönüklük, kişinin cana yakın, enerjik, neşeli, heyecan arayan ve baskın biri olmasını tarif eder. Deneyimlemeye açık olma, kişiler arasındaki yaratıcılık, analitik bakma, başka görüşlere açık olma ve duyarlılık farkları gösterme bu kişilerin özellikleri arasındadır.


12. Soru

Duygusal denge kavramı hangi durumlarda kullanılır?

Cevap

Duygusallık ya da başka bir deyişle duygusal denge kavramı kişinin ne kadar eleştiriye açık, strese toleranslı ya da endişeli ve gergin olduğunu göstermek için kullanılır.


13. Soru

Maslow piramidinin en tepesinde yer alan kendini gerçekleştirme kavramını açıklayınız. 

Cevap

Maslow piramidinin en tepesine yer alan kendini gerçekleştirme bilimsel olarak ölçmesi zor ancak çok popüler olmuş bir kavramdır. Kendini gerçekleştirme, kişinin gerçek potansiyelini, varoluş amacını hayata geçirmesi olarak tanımlayabileceğimiz, bir tür yücelme hâlidir. 


14. Soru

Maslow kendini gerçekleştirme düzeyinde olan kişilerin  hangi özelliklerde olacağını varsaymaktadır?

Cevap

Maslow kendini gerçekleştirme düzeyinde olan kişilerin şu özelliklerde olacağını varsayar: Kendilerini ve bulundukları koşulları olduğu gibi kabul eden; kişisel sorunlardan çok sosyal sorunlara çare bulmaya çalışan; başkalarının düşüncelerine açık olan; özel yaşamına, kendi iradesiyle hareket etmeye, insani değerlere ve yaşamın kendisine önem veren; yüzeysel arkadaşlıklar yerine çok yakın birkaç dostluğu tercih eden.


15. Soru

Liderlik nedir? Kısaca açıklayınız.

Cevap

Liderlik; kişileri uzak görüşlü bir bakış çerçevesinde bir araya getirme ve belirli hedefler doğrultusunda yönlendirme becerisidir.


16. Soru

Hofstede projesi nedir? Açıklayınız.

Cevap

Hofstede projesi, altmışların sonlarında başlayıp yetmişlere kadar uzanmış bir danışmanlık faaliyetinin bulgularına dayanan, ilerleyen dönemlerde başka çalışmalara esin kaynağı olmuş ve çokça tartışılmış bir araştırmadır. Hofstede kitabının ilk baskısı yayınlamasıyla birlikte ses getirmiş ve bir bakıma yeni bir akımın sembolü hâline dönüşmüştür.


17. Soru

Hofstede kültürleri dört ana boyutta farklılaştırmaktadır. Bu boyutlar nelerdir? 

Cevap

Hofstede kültürleri dört ana boyutta farklılaştırmaktadır. Bunlar, bireycilik-toplulukçuluk, güç mesafesi, dişillik-erillik ve belirsizlikten kaçınmadır. 


18. Soru

Charles Handy'e ait örgüt sınıflandırması ne şekildedir?

Cevap

Ünlü yönetim düşünürlerinden Handy örgüt kültürünü şu şekilde sınıflandırmaktadır:  

Güç odaklı kültür - Güç birkaç kişinin elinde toplanmıştır. Az sayıda kuralla ilerleyen, bürokrasinin zayıf olduğu, değişken yapılardır.

Rol odaklı kültür - Görece hiyerarşik yapılardır. Gücün odağı kişinin bulunduğu pozisyon olmaktadır.

İş odaklı kültür - Bu kültürde takımlar çok özel sorunları çözmek üzere oluşturulur. Bilginin önemli olduğu durumlarda gücün kaynağı da uzmanlık olmaktadır. Genelde çalışanların birden fazla yöneticiye bağlı olduğu matris formunda işleyen yapılardır.

Kişi odaklı kültür - Bu kültürde çalışanlar kendilerini organizasyondan üstün görmektedir. Bu tür şirketlerin hayatta kalması zor olmaktadır ancak bazı profesyonel ortaklıklarda, ilgili tarafların yapılan işe deneyimlerini (ve müşterilerini) getirmesini gerektiren durumlarda iyi işleyebilmektedir.


19. Soru

Fons Trompenaars örgüt kültürlerini nasıl açıklamaktadır? 

Cevap

Fons Trompenaars örgüt kültürlerini iki boyutta, dörde ayırmaktadır. Birinci boyutta işe ya da çalışana odaklı olma, ikinci boyutta ise dikey (hiyerarşik) ile yatay (eşitlikçi) örgütlenme zıtlığını kullanmıştır. Buna göre, örgütler, aile benzeri kültür, Eyfel kulesi, kuluçka makinesi ve güdümlü füze olarak adlandırmıştır.


20. Soru

Trompenaars yaklaşımında yer alan güdümlü füze olarak adlandırılan kültürü açıklayınız. 

Cevap

Güdümlü füze olarak adlandırılan kültür, çok özel hedefler doğrultusunda, kısa vadede kazanımlar sağlamaya çalışan örgütler için kullanılır. Gücün kaynağı uzmanlıktır. Sonuçların titizlikle ölçülmesi ve başarının buna dayalı olarak ödüllendirilmesi söz konusudur.


Kayıt Yenileme (Ders Ekle Sil)
7 Şubat 2022 Pazartesi