Genel Muhasebe Dersi 7. Ünite Sorularla Öğrenelim

Gelirler Ve Giderler

1. Soru

Gider ve maliyet kavramlarını kısaca açıklayınız?

Cevap

İşletmeler faaliyetlerini sürdürebilmek için
birtakım harcamalar gerçekleştirir. İşletmeye varlık girişi
sağlayıp aktifte artışa yol açan harcamalar maliyet olarak
adlandırılır.
Mal alımı ya da sabit varlık alımına yönelik harcamalar
maliyet kapsamında ele alınabilir. Bunun dışında aktifte
artışa yol açmayıp karşılıksız aktif tükenmesi yaratan
harcamalar gider olarak adlandırılır. Genel yönetim
giderlerine yönelik yapılan harcamalar gider kapsamında
örneklendirilebilir.


2. Soru

Gelir ve gider hesaplarının işleyişini kısaca açıklayarak
eşleştirme kavramından bahsediniz.

Cevap

Gelir ve gider hesaplarının işleyişi sermaye
üzerindeki etkileriyle açıklanır. Özetle gider doğduğunda
ilgili gider hesabının borç tarafına, gelir doğduğunda ise
ilgili gelir hesabının alacak tarafında kayıt gerçekleştirilir.
Dönem içinde sermaye hesabına uygun biçimde işleyen
gelir ve gider hesapları dönem sonunda dönem kârı ya da
zararı hesabına devredilerek kapatılır.
Gelir yaratmak amacıyla giderlere katlanıldığından dönem
kârı ya da zararını ölçmek için gelir ve gider
karşılaştırılması yapılması gerekir. Buna karşılaştırma
(eşleştirme) ilkesi denilir. Kısaca eşleştirme neden sonuç
ilişkisi temelinde giderlerin gelirlerden mahsup edilmesi
işlemidir.


3. Soru

Dönemsellik kavramının açıklayarak gelir ve gider
kaydında dönemselliğin öneminden bahsediniz.

Cevap

Dönemsellik kısaca sürekli ömrü olan işletmenin
faaliyetlerinde aralıklarla kesintilerin olduğu varsayımı
altında başarımının saptanması işlemidir. Bu amaçla her
dönemin faaliyet sonuçlarının net etkisini saptayabilmek
için döneme ilişkin gelir ve gider eşleştirmesi
yapılmalıdır.
Gelir ve giderlerin dönemle ilişkilendirilmesinde;
• Tahakkuk ya da
• Gerçekleşme ilkesi uygulanır.
Yani gelir ve giderlerin tahakkuk ilkesi bağlamında
muhasebeleştirilmesi dönemsellik kavramı gereğidir.
Tahakkuk ilkesine göre gelir ya da gider gerçekleştiği
dönemin gelir ya da gideri olarak kaydedilmelidir.


4. Soru

Tekdüzen hesap planında yer alan gelir hesapları
nelerdir?

Cevap

Tekdüzen hesap planı içindeki gelir hesapları;
• Brüt satışlar,
• Diğer faaliyetlerden olağan gelir ve kârlar ile
• Dönem net kârı (yada zararı) olmak üzere üç ana
başlıkta incelenebilir.
“60. Brüt satışlar hesap” grubu içinde;
• Yurt içi ve yurt dışı satışlar ile
• Diğer gelirler yer alır.
“69. Dönem net kârı (yada zararı)” hesap grubu içinde ise;
• Dönem kârı veya zararı,
• Dönem kârı vergi ve diğer yasal yükümlülük
karşılıkları ile
• Dönem net kârı ya da zararı hesapları bulunur.
Bunun haricinde “64. Diğer faaliyetlerden olağan gelir ve
kârlar” hesap grubu içinde;
• İştiraklerden ve bağlı ortaklıklardan temettü
gelirleri,
• Faiz gelirleri,
• Komisyon gelirleri,
• Konusu olmayan karşılıklar,
• Menkul kıymet satış kârları,
• Kambiyo kârları,
• Reeskont faiz gelirleri ve
• Diğer olağan gelir ve kârlar yer alır.


5. Soru

İşletmelerin gelir sağlamak için yaptığı işlemlerden
kısaca bahsederek gelirlerin gerçekleşmesi için genel
şartların ne olduğunu belirtiniz.

Cevap

İşletmelerin gelir sağlamak için yaptığı işlemler;
• Mal satışı,
• Hizmetin yapılması ve
• Bir varlığın kullanımına izin verilmesi olarak üç
grupta incelenebilir.
Bunlardan;
• Mal satışı sonunda elde edilen satış geliriyken,
• Hizmetin yapılması sonucu elde edilen ücret
veya hizmet geliridir.
Bir varlığın kullanımına izin verilmesi sonucunda ise;
• Faiz,
• İsim hakkı ve
• Temettü gelirleri elde edilir.
Bu üç işlem türü için gelirlerin gerçekleşmesinde temel
koşullar işleme ilişkin gelirin güvenilir biçimde
ölçülebilmesi ve işlemle ilgili ekonomik yarar elde
edilmesinin olası olmasıdır.


6. Soru

Gelir hesaplarının alacağına yönelik kayıt işlemi
gerçekleştirilirken ortaya çıkabilecek durumlar nelerdir?

Cevap

Gelir hesaplarının alacağına kayıt yapılırken şu
dört durum gerçekleşebilir:
1. Gelir dönem içinde gerçekleşmiş ve aynı
dönemde tahsil edilmiştir.
2. Gelire cari dönemde hak kazanılmış fakat gelecek
dönem(ler)de tahsil edilecektir (gelir tahakkuku).
3. Gelir bir kısım varlıkların değerinde meydana
gelen artış sonucu doğmuştur.
4. Gelir gelecek dönemlerde gerçekleşecek olup
içinde bulunulan dönemde tahsil edilmiştir (peşin
tahsil edilen gelirler).


7. Soru

Tekdüzen hesap planında yer alan gider hesapları
nelerdir?

Cevap

Tekdüzen hesap planı;
• Gider hesapları satışların maliyeti,
• Faaliyet giderleri,
• Diğer faaliyetlerden olağan gelir ve kârlar ile
• Finansman giderleri olmak üzere dört ana
başlıkta incelenebilir.
“62. Satışların maliyeti” hesap grubu içinde;
• Satılan mamuller maliyeti,
• atılan ticari mallar maliyeti,
• Satılan hizmet maliyeti ve
• Diğer satışların maliyeti yer alır.
“63. Faaliyet giderleri” hesap grubu;
• Araştırma ve geliştirme giderleri,
• Pazarlama satış ve dağıtım giderleri ile
• Genel yönetim giderleri hesabından oluşur.
Bunun dışında “65. Diğer faaliyetlerden olağan gelir ve
kârlar” içinde;
• Komisyon giderleri,
• Karşılık giderleri,
• Menkul kıymet satış zararları,
• Kambiyo zararları ve
• Reeskont faiz giderleri yer alır.
“66. Finansman giderleri” hesap grubu altında;
• Kısa vadeli ve
• Uzun vadeli borçlanma giderleri yer alır.


8. Soru

Gider hesaplarının kaydedilme işlemlerini kısaca
açıklayınız.

Cevap

“63 Faaliyet giderleri” ve “66 Finansman
giderleri” hesap grupları altındaki hesaplar
gerçekleştiklerinde, öncelikle “7. Gruptaki maliyet”
hesaplarına kaydedilmelidir.
İşletme tekdüzen hesap planında yer alan 7/A ve 7/B
maliyet hesabı seçeneklerinden birini tercih etmelidir. Esas
faaliyet konusuna ilişkin giderler ortaya çıktığında seçilen
maliyet hesabı seçeneğindeki ilgili hesaba kaydedilir.
Maliyet hesaplarındaki giderler yansıtma hesapları ile
sonuç hesaplarına ve ilişkili yerle yansıtılarak yansıtma
hesapları ile maliyet hesaplarının karşılaştırılması yapılır.


9. Soru

7/A seçeneği altında yer alan hesap sınıfları nelerdir?

Cevap

7/A seçeneğinde hesaplar büyük defter düzeyinde
fonksiyon esasına göre oluşturulur.
Her hesabın ayrı yansıtma hesabı bulunur ve bunlar
vasıtasıyla gelir tablosu hesaplarına iletilir. Gelir
tablosunda buluna gider hesaplarına doğrudan yansıtma
yapılmış olunur.
7/A seçeneğinde direkt ilk madde;
• Malzeme giderleri,
• Direkt işçilik giderleri,
• Genel üretim giderleri,
• Hizmet üretim maliyeti,
• Araştırma ve geliştirme giderleri,
• Pazarlama satış ve dağıtım giderleri (ve bunlara
yönelik yansıtma hesabı),
• Genel yönetim giderleri (ve bunlara yönelik
yansıtma hesabı) ve
• Finansman giderleri (ve bunlara yönelik yansıtma
hesabı) hesap sınıfları yer alır.
Bunlardan;
• Finansman giderleri finansman,
• Genel yönetim giderleri yönetim,
• Pazarlama satış ve dağıtım giderleri pazarlama,
• Araştırma ve geliştirme giderleri ar-ge ve
• Geri kalan maliyet sınıfları da işletmenin üretim
fonksiyonu ile ilişkilidir.


10. Soru

7/B seçeneği altında yer alan hesap sınıfları nelerdir?

Cevap

Bu seçenek altındaki hesaplar büyük defter
düzeyinde çeşit esasına göre düzenlenir. Gider çeşitlerinin
gelir tablosu hesaplarına yansıtılması tek bir yansıtma
hesabının kullanılması ile gerçekleşir. Gider çeşitleri
fonksiyon esasına dönüştürülerek sonuç hesaplarına
yansıtılır.
7/B seçeneğinde ilk madde;
• Malzeme,
• İşçi ücret ve giderleri,
• Memur ücret ve giderleri,
• Dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler,
• Çeşitli giderler,
• Vergi resim ve harçlar,
• Amortisman ve tükenme payları,
• Finansman giderleri ile
• Gider çeşitleri yansıtma hesapları yer alır.


11. Soru

Gider hesaplarının kaydedilmesi esnasında ortaya
çıkabilecek durumlar nelerdir?

Cevap

Giderlerin kaydında giderin gerçekleştiği
dönemde kaydının yapılması ve söz konusu dönemdeki
gelirler ile eşleştirilmesi önemlidir.
Gider hesaplarının kaydında şu dört durum ortaya
çıkabilir:
1. Gider cari dönemde doğmuş ve nakden ya da
hesaben ödenmiştir.
2. Gider cari dönemde doğup ödemesi gelecek
dönem(ler)de gerçekleşecektir.
3. Gider gelecek dönemlere ait olup ödemesi cari
dönemde peşin yapılmıştır.
4. Bir kısım varlıklardaki azalış sonucu gider ortaya
çıkmıştır.


12. Soru

İşletmelerin gelir ve giderleri kapsamında vergi
matrahı tespitinde dikkat etmesi gereken noktalar
nelerdir?

Cevap

Bir işletmenin ticari kârı belirlenirken dönem
içinde elde edilen tüm gelirler ile dönem içinde
gerçekleşen giderler kâr-zarar hesabına devredilir.
Vergi kanunları bazı gelirleri vergiden muaf tutarken bazı
giderlerin dönem gelirinden indirilmesine olanak tanımaz.
Ticari kârdan vergi matrahını oluşturacak mali kârı
hesaplamada döneme ait vergiden muaf gelirler ile
kanunen kabul edilmeyen giderler dikkate alınır ve bunlar
nazım hesaplarda izlenir.


13. Soru

Gelir ve gider hesaplarının kapatılması nasıl
gerçekleşir?

Cevap

Dönem içinde gerçekleşen gelir ve giderlerin
kaydının yapıldığı gelir tablosu yıl sonunda “690 Dönem
kârı ya da zararı” hesabına devredilerek kapatılır.
Gelir hesapları alacak tarafları ile çalışır ve dönem sonucu
alacak kalanı verir. Gelir hesaplarının kapatılması hesabın
alacak kalanı kadar borçlandırılması ve “690 Dönem kârı
ya da zararı” hesabının da alacaklandırılması ile olur.
Gider hesapları ise borç tarafı ile çalışarak borç kalanı
verir. Gider hesaplarının kapatılması hesabın borç kalanı
kadar alacaklandırılması ve “690 Dönem kârı ya da
zararı” hesabının da borçlandırılması ile olur.


14. Soru

İşletmeler açısından gelir yaratan işlem ne demektir?

Cevap

İşletme sahiplerinin haklarını artıran işlemler gelir yaratan işlemlerdir.


15. Soru

İşletmeler açısından gider yaratan işlem ne demektir?

Cevap

İşletme sahiplerinin haklarını azaltan işlemler gider yaratan işlemlerdir.


16. Soru

İşletmeler açısından gelir kavramını tanımlayabilir misiniz?

Cevap

Gelirler işletmenin esas faaliyet konusunu oluşturan mal veya hizmet satışlarından, ana faaliyet konusu dışındaki aktiflerin satışından elde edilen hasılat ve diğer faaliyetlerden elde edilen (faiz, kira vb. brüt tutarlardır.


17. Soru

Hasılat kavramını tanımlayabilir misiniz?

Cevap

Bir varlık veya hizmet satışı karşılığı elde edilen brüt aktif tutarına hasılat denir.


18. Soru

İşletme açısından gider kavramını tanımlayabilir misiniz?

Cevap

Giderler hasılat sağlamak amacı ile yapılan aktif tükenmeleridir.


19. Soru

İşletmeler açısından maliyet kavramını tanımlayabilir misiniz?

Cevap

İşletmeler faaliyetlerini sürdürebilmek için bir takım harcamalar yaparlar. Bu harcamaların bir kısmı işletmeye bir varlık girişi sağlayarak aktifte artışa neden olan harcamalardır. Örneğin mal alımı veya sabit varlık alımı için yapılan harcamalar bu türdendir. Bu harcamalar maliyet olarak tanımlanır.


20. Soru

Karşılıksız aktif tükenmesine neden olan harcamalara örnek verebilir misiniz?

Cevap

Bazı harcamalar aktifte herhangi bir artışa neden olmadığı gibi karşılıksız bir aktif tükenmesine neden olurlar. Örneğin genel yönetim giderleri kapsamında yapılan harcamalar bu türdedir. Bu tür harcamalar da gider olarak tanımlanır.


21. Soru

Gelir ve gider hesaplarının işleyişi nasıldır?

Cevap

Bir gider doğduğunda ilgili gider hesabının borç tarafına kaydedilirken, bir gelir doğduğunda ilgili gelir hesabının alacak tarafına kaydedilecektir. Dönem içinde bu şekilde sermaye hesabına paralel şekilde çalıştırılan gelir ve gider hesapları dönem sonunda Dönem Kârı veya Zararı hesabına devredilerek kapatılırlar.


22. Soru

Muhasebede karşılaştırma veya eşleştirme ilkesi ne anlama gelir?

Cevap

Giderlere, gelir yaratmak amacı ile katlanıldığı için dönemin kârını veya zararını ölçmek için dönemin gelirleri ile giderlerinin karşılaştırılması gerekir. Muhasebede buna karşılaştırma veya eşleştirme ilkesi adı verilir


23. Soru

Dönem Kârı veya Zararı hesabının alacak kalanı vermesi ne anlama gelir?

Cevap

Dikkat edilirse işletmenin tüm gelir ve giderleri Dönem Kârı veya Zararı hesabında toplanmaktadır. Bu hesabın alacak kalanı vermesi gelirlerin giderlerden daha fazla olduğunu, yani kârı gösterir. Tersi durumda yani hesabın borç kalanı vermesi ise giderlerin gelirlerden daha fazla olduğunu, yani zararı gösterir.


24. Soru

Gelir ve gider hesapları neden bilançoda yer almazlar?

Cevap

Bilançoya kesin mizanda kalan veren hesapların kalanları geçer. Gelir ve gider hesapları dönem sonunda Dönem Kârı veya Zararı hesabına devredilerek kapatıldığı için kalan vermezler, bu nedenle de bilançoda yer almazlar. Gelir ve gider hesapları gelir tablosunun düzenlenmesine temel teşkil ederler.


25. Soru

Dönemsellik kavramı nedir?

Cevap

En basit şekilde ifadesi ile dönemsellik kavramı, sürekli ömre sahip olduğu varsayılan işletmenin faaliyetlerinin belirli aralarla kesildiği varsayılarak başarımının ne olduğunun saptanmasıdır. Bunun için her dönemin faaliyet sonuçlarının net etkisinin saptanabilmesi amacıyla o döneme ilişkin gelir ve giderin saptanarak eşleştirilmesi gerekir.


26. Soru

Gelir ve giderlerin dönemle ilişkilendirilmesinde uygulanan muhasebe ilkesi hangisidir?

Cevap

Gelir ve giderlerin dönemle ilişkilendirilmesinde tahakkuk (gerçekleşme) ilkesi uygulanır. Diğer bir ifadeyle gelir ve giderlerin tahakkuk ilkesine göre muhasebeleştirilmesi dönemsellik kavramı gereğidir. Tahakkuk ilkesine göre bir gelir veya gider hangi dönemde gerçekleşmişse, tahsil veya ödeme tarihlerine bakılmadan o dönemin gelir veya gideri olarak kaydedilir. Örneğin işletme cari yılda hak kazandığı bir gelirin bedelini takip eden yılda tahsil edecek bile olsa, söz konusu geliri cari dönemin gelirlerine dahil etmelidir. Aynı durum giderler için de geçerlidir.


27. Soru

Tekdüzen hesap planında gelirlere ilişkin hesaplar nasıl sınıflandırılır?

Cevap

Tekdüzen hesap planında gelirlere ilişkin hesaplar 6. grup olan “Gelir Tablosu Hesapları” başlığı altında listelenmektedir. Bu grupta yer alan gelir ve giderlere ilişkin hesap sınıfları şunlardır.
60. Brüt satışlar
61. Satış İndirimleri (-)
62. Satışların Maliyeti (-)
63. Faaliyet Giderleri (-)
64. Diğer Faaliyetlerden Olağan Gelir ve Kârlar
65.Diğer Faaliyetlerden Olağan Gider ve Zararlar (-)
69. Dönem Net Kârı (Zararı)

Hesap planındaki sınıflamada, işletmenin esas faaliyeti ile ilgili gelir ve giderler alt alta diğer faaliyetlerle ilgili gelir ve giderler alt alta sınıflandırılarak, gelir tablosunun kolaylıkla düzenlenmesine olanak sağlanmıştır.


28. Soru

Tekdüzen hesap planında yer alan gelir hesapları hangileridir?

Cevap

60.BRÜT SATIŞLAR
600. Yurt içi Satışlar
601. Yurt dışı Satışlar
602. Diğer Gelirler

64. DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GELİR VE KÂRLAR
640. İştiraklerden Temettü Gelirleri
641. Bağlı Ortaklıklardan Temettü Gelirleri
642. Faiz Gelirleri
643. Komisyon Gelirleri
644. Konusu Kalmayan Karşılıklar
645. Menkul Kıymet Satış Kârları
646. Kambiyo Kârları
647. Reeskont Faiz Gelirleri
649. Diğer Olağan Gelir Ve Kârlar

69. DÖNEM NET KÂRI (ZARARI)
690. Dönem Kârı veya Zararı
691. Dönem Kârı Vergi ve Diğer Yasal Yükümlülük Karşılıkları (-)
692. Dönem Net Kârı veya Zararı


29. Soru

Gelir nasıl ölçülür?

Cevap

Gelirler alınan veya alınacak olan bedelin gerçeğe uygun değeri üzerinden kaydedilirler. Bir işlemden doğan hasılat, alıcı ve satıcı arasındaki anlaşma ile belirlenir. Örneğin satış sırasında satış bedelinden yapılan iskontolar düşüldükten sonra kalan kısım gelir olarak kaydedilir. Bilindiği gibi satışlar peşin veya vadeli olarak yapılabilmektedir. Vadeli satışlarda vade farkının söz konusu olması durumunda, satış geliriyle birlikte faiz geliri de doğmaktadır. Eğer vadeli satış, vade farkı koymadan yapılırsa satış bedelinin gerçeğe uygun değeri, satış bedelinin şimdiki (iskonto edilmiş) değeridir. Diğer gelirlerin ölçülmesinde de aynı esaslar geçerlidir.


30. Soru

Mal satışlarında hasılatın gerçekleşmesi için hangi koşulların sağlanması gerekir?

Cevap

Mal satışlarında hasılatın gerçekleşmesi:
Mal satışlarına ilişkin hasılat aşağıdaki tüm koşullar yerine getirildiğinde doğmuş sayılır:
• İşletmenin malların sahipliği ile ilgili tüm risk ve getirileri alıcıya devretmiş olması,
• İşletmenin satılan mallar üzerinde kontrol ve sahipliğini etkin bir şekilde sürdürememesi,
• Hasılatın güvenilir şekilde ölçülebilmesi,
• Ekonomik yarar elde edilmesinin olası olması,
• İşleme ilişkin katlanılan veya katlanılacak olan maliyetlerin güvenilir şekilde ölçülmesi.


31. Soru

Hizmet teslimlerinde hasılatın doğması nasıl gerçekleşir?

Cevap

Hizmet teslimlerinde hasılatın doğması: Hizmet satışlarında gelirin ölçümü, hizmet üretiminin birden fazla döneme yayılması durumunda farklı bir yaklaşımı gerektirir. Hizmet üretiminin aynı dönem içinde başlayıp, tamamlanması durumunda sorun yoktur. Birden fazla döneme yayılan hizmet üretiminde gelirin ne zaman kaydedileceğine ilişkin iki yaklaşım söz konusudur;

Birinci yaklaşımda gelirin kaydedilmesi için hizmetin tamamlanması beklenir ve geçen süre içinde tahsilatlar (Gelecek Aylara Ait Gelirler Hs’de) ve katlanılan maliyetler (Gelecek Aylara Ait Giderler Hs’de) aktifleştirilir. Hizmet üretimi tamamlanınca bu hesaplardaki tutarlar, hizmet satış hasılatı olarak Satışlar Hs’na ve Satılan Hizmet Maliyeti hesaplarına aktarılır.

İkinci yaklaşımda ise her dönemde tamamlanan kısma ilişkin gelir Satışlar Hs’na kaydedilir ve tamamlanan kısma isabet eden maliyet Satılan Hizmet Maliyeti Hs’na aktarılır. Böylelikle tamamlanan kısma ilişkin gelir dönemle ilişkilendirilir. Ancak bu yöntemin uygulanabilmesi için hasılatın güvenilir şekilde ölçülmesi ve ekonomik yarar elde edileceğinin olası olması gibi ortak koşulların dışında hizmetin tamamlanma düzeyinin ve katlanılan ve katlanılacak olan maliyetlerin güvenilir şekilde ölçülmesi gerekir.


32. Soru

Bir varlığın kullanımına izin verilmesi durumunda hasılatın doğması nasıl gerçekleşir?

Cevap

Bir varlığın kullanımına izin verilmesi durumunda hasılatın doğması: İşletme varlıklarının başkaları tarafından kullanılmasından sağlanan faiz, isim hakları ve temettü getirilerine ilişkin gelirin gerçekleşmiş olması için; ekonomik yarar elde edilmesinin olası olması ve hasılatın güvenilir şekilde ölçülebilmesine ilişkin ortak koşullar geçerlidir. İsim hakkının kaydında ilgili sözleşmenin özü dikkate alınarak, faizlerin kaydında ise kullanım süreleri dikkate alınarak tahakkuk esasına göre kayıt yapılır. Temettülerde hissedarların tahsil etme hakları ortaya çıktığında gelir doğmuş demektir.


33. Soru

İşletme başkaları adına yaptığı tahsilatları gelir olarak kaydedebilir mi?

Cevap

Hasılat sadece işletmenin kendi adına aldığı veya alacağı brüt ekonomik yarar akışlarını içerir. Üçüncü kişiler adına yapılan tahsilatlar işletme tarafından elde edilen ekonomik yararlar değildirler ve öz kaynakta artış yaratmazlar. Bu nedenle bu tutarlar hasılat (Gelir) kabul edilemezler.


34. Soru

Gelir hesaplarının alacağına hangi durumlarda kayıt yapılabilir?

Cevap

Gelir hesaplarının alacağına yapılan kayıtlarda şu durumlar söz konusu olabilir;
• Gelir dönem içinde gerçekleşmiş ve aynı dönemde tahsil edilmiştir.
• Gelire cari dönemde hak kazanılmış ancak gelecek dönem veya dönemlerde tahsil edilecek olabilir (Gelir tahakkuku).
• Gelir bir kısım varlıkların değerlerinde meydana gelen artış sonucu doğmuş olabilir.
• Gelir gelecek dönemlerde gerçekleşecek olup, içinde bulunulan dönemde tahsil edilmiştir (Peşin tahsil edilen gelirler).


35. Soru

Tek düzen hesap planında giderlere ilişkin hesaplar ne şekilde sınıflandırılmıştır?

Cevap

Tek düzen hesap planında giderlere ilişkin hesaplar 6. Gelir tablosu hesapları içinde yer almaktadır. Bu hesaplar şu şekilde sınıflandırılmıştır;
62. SATIŞLARIN MALİYETİ
620. Satılan Mamuller Maliyeti
621. Satılan Ticari Mallar Maliyeti
622. Satılan Hizmet Maliyeti
623. Diğer Satışların Maliyeti
63. FAALİYET GİDERLERİ
630. Araştırma ve Geliştirme Giderleri
631. Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri
632. Genel Yönetim Giderleri
65. DİĞER FAALİYETLERDEN OLAĞAN GELİR VE KÂRLAR
653. Komisyon Giderleri
654. Karşılık Giderleri
655. Menkul Kıymet Satış Zararları
656. Kambiyo Zararları
657. Reeskont Faiz Giderleri
66. FİNANSMAN GİDERLERİ
660. Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri
661. Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri


36. Soru

Giderlerin kaydında maliyet hesapların önemi nedir?

Cevap

Tekdüzen Hesap Planındaki işleyişe göre 63 Faaliyet Giderleri ve 66 Finansman Giderleri hesap sınıflarındaki hesaplarla ilgili giderlerin, doğduklarında bu hesaplara kaydedilmeyip, önce 7. Gruptaki “maliyet hesapları” na kaydedilmeleri gerekmektedir. Buna göre;
• Tek düzen hesap planında maliyet hesapları ile ilgili olarak 7/A ve 7/B seçeneği olmak üzere iki
seçenek bulunmaktadır. İşletme bu seçeneklerden birini seçecektir.
• İşletmenin esas faaliyet konusu ile ilgili giderler doğduklarında önce seçilen seçenekteki ilgili
maliyet hesabına kaydedilir.
• Maliyet hesaplarında toplanan giderler “yansıtma hesapları” aracılığı ile sonuç hesaplarına ve
diğer ilgili hesaplara yansıtılır
• Yansıtma hesapları ile maliyet hesapları karşılaştırılarak kapatılır.


37. Soru

Maliyet hesapları ile ilgili olarak 7/A seçeneğinde giderler nasıl kaydedilir?

Cevap

7/A seçeneğinde gider hesapları büyük defter düzeyinde fonksiyon esasına göre oluşturulmuştur. Gider çeşitleri ise yardımcı hesap düzeyinde oluşturulmuştur. Bu seçenekte her bir hesabın ayrı bir yansıtma hesabı vardır ve bu hesaplar aracılığı ile gelir tablosu hesaplarına yansıtılırlar. Gelir tablosundaki gider hesapları da fonksiyon esasına göre düzenlenmiş olduğu için ilgili gider hesabına doğrudan yansıtma yapılabilmektedir.


38. Soru

7/A seçeneğinde yardımcı defter düzeyinde kullanılacak gider çeşitleri hangileridir?

Cevap

7/A seçeneğinde Yardımcı defter düzeyinde kullanılacak gider çeşitleri ise şunlardır;
1. İlk madde malzeme
2. İşçi ücret ve giderleri
3. Memur ücret ve giderleri
4. Dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler
5. Çeşitli giderler
6. Vergi resim ve harçlar
7. Amortisman ve tükenme payları
8. Finansman giderleri


39. Soru

Maliyet hesapları ile ilgili olarak 7/B seçeneğinde giderler nasıl kaydedilir?

Cevap

7/B seçeneğinde büyük defter düzeyinde hesaplar çeşit esasına göre düzenlenmiştir. Gider çeşitlerinin gelir tablosu hesaplarına yansıtılması için tek bir yansıtma hesabı kullanılır. Bu seçenekte gider çeşitlerinin sonuç hesaplarına yansıtılabilmesi için fonksiyon esasına dönüştürülmeleri gerekir. Çünkü daha önce belirtildiği gibi gelir tablosu hesapları fonksiyon esasına göre düzenlenmiştir.


40. Soru

7/B seçeneği ile ilgili hesaplar hangileridir?

Cevap

7/B seçeneği ile ilgili hesaplar şunlardır;
790. İLK MADDE MALZEME
791. İŞÇİ ÜCRET VE GİDERLERİ
792. MEMUR ÜCRET VE GİDERLERİ
793. DIŞARIDAN SAĞLANAN FAYDA VE HİZMETLER
794. ÇEŞİTLİ GİDERLER
795. VERGİ RESİM VE HARÇLAR
796. AMORTİSMAN VE TÜKENME PAYLARI
797. FİNANSMAN GİDERLERİ
798. GİDER ÇEŞİTLERİ YANSITMA HESABI


41. Soru

7/B seçeneğinde gider dağıtım tablosu hazırlanmasının amacı nedir?

Cevap

7/B seçeneğinde gider dağıtım tablosu çeşit esasına göre kaydedilen giderlerin fonksiyon esasına dönüştürülmesi için hazırlanır.


42. Soru

Giderlerin kaydında hangi durumlar söz konusu olabilir?

Cevap

Giderlerin kaydında da gelirlerde olduğu gibi giderin gerçekleştiği dönemde kaydedilmesi ve ait olduğu dönemin gelirleri ile eşleştirilmesi esastır. Giderlerin kaydında aşağıdaki durumlar söz konusu olabilir;
• Gider cari dönemde doğmuş ve nakden veya hesaben ödenmiştir.
• Gider cari dönemde doğmuş fakat ödemesi gelecek dönem veya dönemlerde yapılacaktır.
• Gider gelecek dönemlere ait olup, ödemesi cari dönemde peşin olarak yapılmıştır.
• Gider bir kısım varlıklardaki azalış nedeni ile ortaya çıkmıştır.


43. Soru

Peşin ödenen giderlerin kaydedildiği bilanço hesapları hangileridir?

Cevap

180.Gelecek Aylara Ait Giderler ve 280.Gelecek Yıllara Ait Giderler hesapları, peşin ödenen giderlerin kaydedildiği bilanço hesaplarıdır.


44. Soru

Ticari kârdan vergi matrahını oluşturacak olan mali kâr nasıl hesaplanır?

Cevap

Ticari kârdan vergi matrahını oluşturacak olan mali kârı hesaplamak için döneme ait vergiden muaf gelirler ticari kârdan indirilirken, kanunen kabul edilmeyen giderler ilave edilir. Bu işlem, işletmelerin dönem sonunda hazırlayacakları vergi beyannamesi üzerinde gerçekleştirilir. Bu işlemin yapılabilmesi için döneme ait vergiden muaf gelir ve kanunen kabul edilmeyen giderlerin ne kadar olduğunun bilinmesi gerekir. Bu bilgi ilgili gelir ve giderlerin kaydı sırasında “nazım hesaplar” kullanılarak, muhasebe içinde yaratılır.


45. Soru

Dönem içinde gerçekleşmiş olan gelir ve giderlerin kaydedildiği gelir tablosu hesapları yıl sonunda hangi hesaba devredilerek kapatılır?

Cevap

Dönem içinde gerçekleşmiş olan gelir ve giderlerin kaydedildiği gelir tablosu hesapları yıl sonunda 690. Dönem Kârı veya Zararı hesabına devredilerek kapatılırlar.


Kayıt Yenileme (Ders Ekle Sil)
7 Şubat 2022 Pazartesi