Dış Ticarette Bilgisayar Uygulamaları Dersi 7. Ünite Sorularla Öğrenelim

Bilge Sistemi-Iı: Detaylı Beyan, Diğer Modüller

1. Soru

Gümrük Beyannamesi nasıl bir belgedir?

Cevap

Gümrük Beyannamesi ihracatta gümrük mevzuatı uyarınca doldurularak, ilgili ihracatçı birliği tarafından onaylanmasından sonra gümrük idaresine sunulan belgedir.


2. Soru

Detaylı Beyan ile ilgili doldurulması gereken kaç bölüm vardır? 

Cevap

Detaylı Beyan ile ilgili doldurulması gereken 4 bölüm mevcuttur:

  • Genel Bilgiler
  • Firma/Kişisel Bilgiler
  • Finansal Bilgiler
  • Taşıma Bilgileri

3. Soru

TCGB “Genel Bilgiler” bölümünde kullanıcı, eşya ve sevkiyatla ilgili girilmesi gereken bilgiler nelerdir? 

Cevap

  • Kullanıcı
  • Gümrük
  • Rejim
  • Beyan
  • Alıcı Satıcı İlişkisi
  • İşlem Niteliği
  • Telafi Edici Vergi
  • Kalem Sayısı
  • Yükleme Listesi
  • Kap Adedi
  • Referans No
  • Konteyner
  • BS
  • Ticaret Yapılan Ülke
  • Çıkış Ülkesi
  • Gideceği/Sevk Ülkesi
  • Gideceği Ülke ? Açıklamalar


4. Soru

“Genel Bilgiler” bölümünde Beyan bölümü nasıl doldurulmalıdır?

Cevap

Beyan bölümü yan yana üç kutucuğu vardır. Birinci kutucuğa Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşmeye taraf ülkelere yönelik ihracat işlemlerinde “EU” kodu, diğer ülkelere yönelik ihracat ve işlemlerinde “EX” kodu ya da diğer ülkelerden yapılacak ithalata ilişkin işlemlerde ise “IM” kodu yazılır. Beyannamenin antrepo işlemlerinde kullanılması halinde bu alt-bölüme “AN” kodu yazılır. Bu birinci kutucuğun hemen sağındaki ikinci kutucuğa ise ihracat işlemlerinde 1, 2, 3 veya 9 kodlarından uygun olanı ya da ithalat işlemlerinde 4, 5, 6, 7 veya 9 kodlarından uygun olanı yazılır. Bu alt-bölüm, transit işlemlerinde kullanılmaz. En sağdaki üçüncü kutucuk ise sadece transit rejimi için kullanılır. Türkiye gümrük bölgesinde başlayıp bitecek transit işlemlerinde “TR” kodu yazılır. Eğer aynı beyanname hem ihracat hem de transit rejiminde kullanılacaksa, birinci kutucuğa “EU” veya “EX” kodlarından uygun olanı, hem ithalat hem transit rejimde kullanılacaksa birinci kutucuğa “EU” veya “IM” kodlarından uygun olanı yazılır, üçüncü kutucuk ise, yukarıdaki açıklamaya göre doldurulur.


5. Soru

TCGB oluşturulurken “Firma/Kişisel Bilgiler” bölümündeki formu doldurmak için ne yapılması gerekmektedir?

Cevap

“Genel Bilgiler” ekranındaki bilgiler tam doldurulmadığı müddetçe “Firma/Kişisel Bilgiler” bölümündeki form doldurulamayacaktır. “Genel Bilgiler” ekranındaki alanlar eksiksiz ve doğru bir şekilde doldurulduktan sonra “Firma/Kişisel Bilgiler” bölümündeki formun doldurulması işlemleri gerçekleştirilebilecektir


6. Soru

TCGB “Firma/Kişisel Bilgiler” ekranındaki bölümler nelerdir?

Cevap

Firma/Kişisel Bilgiler ekranında doldurulması gereken alanlar yine diğer ekranlarda olduğu gibi “yeşil” renk alacaktır. Firma/Kişisel Bilgiler ekranındaki bölümler (kutular şunlardır):

  • Gönderici/İhracatçı
  • Alıcı/İthalatçı
  • Beyan Sahibi/Temsilci
  • M. Müşavir S. Muhasebeci
  • Asıl Sorumlu
  • İmza Sahibi

7. Soru

TCGB “Firma/Kişisel Bilgiler” bölümündeki “Asıl Sorumlu” bölümüne hangi bilgilerin girilmesi gerekir? 

Cevap

Asıl sorumlu alanı transit durumunda doldurulur. Bu örneğimizde “gri” renktedir ve doldurulması mümkün değildir. Bu alan Asıl sorumlunun (kişi veya firma) tam ad ve adresini ve varsa vergi numarası bilgilerini içermektedir. Gerektiğinde, Asıl sorumlu adına imza atan yetkili temsilcinin (kişi veya firma) tam adı da bu bölüme yazılabilecektir.


8. Soru

TCGB “Finansal Bilgiler” ekranında doldurulması gereken bölümler nelerdir ve bu bölümlere hangi bilgilerin girilmesi gerekmektedir? 

Cevap

  • Teslim Şekli/Yeri: Bu bilgilerin girileceği bölümler “yeşil” renktedir, yani muhakkak doldurulması gerekmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüme “Teslim Şekli”ni belirten kodun girilmesi gerekmektedir. İkinci bölüme ise “Teslim Yeri” bilgisinin girilmesi gerekmektedir.
  • Döviz ve Toplam Fatura Bedeli: Bu bilgilerin girileceği bölümler “yeşil” renktedir, yani muhakkak doldurulması gerekmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölüme ise beyan edilen eşyanın toplam fatura bedeli faturanın düzenlendiği para cinsinden kaydedilir. İkinci bölüme faturanın düzenlendiği para cinsinin kodu yazılır.
  • Navlun Bedeli: Bu alan “gri” renktedir, yani veri girişi yapılamaz durumdadır. Ödeme şekline göre bu alan etkin olabilmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. Eğer yükümlü ödeme şekli itibarı ile navlun bedelini kendisi ödeyecekse birinci bölüme ait alan etkin olacaktır ve buraya belirlenen navlun bedelini ve hemen yan tarafındaki ikinci bölüme de (kutuya) ödeme hangi para cinsi ile yapılacaksa o para biriminin kodunun girilmesi gerekmektedir.
  • Sigorta Bedeli: Bu alan da “gri” renktedir, yani veri girişi yapılamaz durumdadır. Ödeme şekline göre bu alan etkin olabilmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. Eğer yükümlü ödeme şekli itibarı ile sigorta bedelini kendisi ödeyecekse birinci bölüme ait alan etkin olacaktır ve buraya belirlenen sigorta bedelini ve hemen yan tarafındaki ikinci bölüme de (kutuya) ödeme hangi para cinsi ile yapılacaksa o para biriminin kodunun girilmesi gerekmektedir.
  • Yurt Dışı Diğer: Bu alan da “gri” renktedir, yani veri girişi yapılamaz durumdadır. Ödeme şekline göre bu alan etkin olabilmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. İlk bölüme yurtdışında yapılan, eşya faturasında kaydı bulunmayan ancak kıymete dahil edilmesi gereken giderlerin tutarı girilir ve hemen yan tarafındaki ikinci bölüme de (kutuya) ödeme hangi para cinsi ile yapılacaksa o para biriminin kodunun girilmesi gerekmektedir.
  • Yurt İçi Diğer: Bu alan da Şekil 7.4’te “gri” renktedir, yani veri girişi yapılamaz durumdadır. Ödeme şekline göre bu alan etkin olabilmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. İlk bölüme KDV matrahına dahil edilmesi gereken yurtiçi giderler tutarı girilir ve hemen yan tarafındaki ikinci bölüme de Türk Lirası kodunun (TRL) girilmesi gerekmektedir.
  • Döviz Kuru: Bu alan döviz cinsi seçildiğinde sistem tarafından otomatik olarak doldurulur.
  • Hesap Detayları: Bu alan gerektiğinde ek bilgilendirme için doldurulur.
  • Finansal ve Bankacılık Verileri: Bu alana (kutuya) bankacılık işlemlerine aracılık eden bankanın adı ve şubesi yazılır.
  • Ödeme Şekli: Bu alana kambiyo mevzuatına göre yapılan ödeme şeklinin kodu yazılır.


9. Soru

TCGB “Taşıma Bilgileri” bölümündeki formda doldurulması gereken alanlar nelerdir?

Cevap

  • Sınırdaki Taşıma Şekli
  • Çıkıştaki Aracın Kimliği ve Ülkesi
  • Sınırdaki Aracın Kimliği ve Ülkesi
  • Yükleme/Boşaltma Yeri
  • Giriş Çıkış Gümrük İdaresi
  • Öngörülen Gümrük İdaresi ve Ülke
  • Eşyanın Bulunduğu Yer
  • Varış Gümrük İdaresi (ve Ülke)
  • Antrepo
  • Liman Kodu


10. Soru

Detaylı Beyan oluşturma işlemleri içerisinde Kalem Bilgileri kaç bölüm olarak girilmelidir? 

Cevap

BİLGE Sistemi Detaylı Beyan oluşturma işlemleri içerisinde Kalem Bilgileri dört ayrı bölüm olarak girilmektedir. Bu bölümler:

  • Genel Bilgiler
  • Eşya Bilgileri
  • Ölçü Bilgileri
  • Finansal Bilgiler

11. Soru

Detaylı Beyan oluşturma işlemleri içerisindeki Kalem Bilgileri’nin Genel Bilgiler bölümünde hangi bilgiler yer almaktadır?

Cevap

  • Kalem Numarası
  • Menşe Ülke Kodu
  • Uluslararası Anlaşmalar
  • KDV Oranı
  • Muafiyetler
  • DİB Satır Kodu
  • Özellik
  • Ek Kod
  • Açıklamalar
  • İmalatçı Firma


12. Soru

Detaylı Beyan oluşturma işlemleri içerisindeki Kalem Bilgileri’nin Eşya Bilgileri bölümünde bulunan TGTC No’ya hangi bilgiler girilmelidir? 

Cevap

TGTC No’nun bulunduğu alana (kutuya) eşyanın TGTC Numarası (GTİP) girilir. TGTC’de kullanılan 12 rakamlı kodun ismi Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP)’dur. Bu kodun ilk 6 rakamı Dünya Gümrük Örgütü’ne üye tüm ülkelerce kullanılan Armonize Sistem (Harmonized System- HS) Nomanklatürü kodunu, 7-8 inci rakamlar Avrupa Birliği ülkeleri tarafından kullanılan Kombine Nomanklatür (Combined Nomenclature-CN) kodunu, 9-10 uncu rakamlar farklı vergi uygulamalarımız nedeniyle açılan pozisyonları gösteren kodlarını, 11-12 inci rakamlar ise istatistik kodlarını göstermek için kullanılmaktadır. Örneğin: 540761.90.90.11- [540761 (AS Nom. kodu), 90 (Cn Kodu), 90 (Milli alt açılım kodu), 11(İstatistik Kodu)]


13. Soru

Muhasebe Modülü kapsamında hangi işlemler gerçekleştirilmektedir? 

Cevap

Muhasebe Modülü kapsamında tahsilat ve ödeme işlemleri, vezne ve menkul kıymet alındıları, tahsilat bordrosu ve kasa işlemleri gibi işlemler gerçekleştirilmektedir.


14. Soru

Gümrük idaresi yetkilileri ve BİLGE Sistemi içindeki yetki sınırları nasıl sıralanmaktadır?

Cevap

Gümrük idaresi yetkilileri ve BİLGE Sistemi içindeki yetki sınırları şu şekilde sıralanabilir:

  • Saymanlık Memurları ve Veznedar: Her türlü nakit tahsilatın yapılması, iadeler, menkul kıymet işlemleri, işlem iptali, kasa hareketleri görüntüleme.
  • Saymanlık Müdürü: Teminat, tahsilat, tahakkuk iptali, işlem iptali, bütün işlemleri ve kasa hareketleri görüntüleme.
  • Gümrük Muhasebe Memurları: Transitte teminat iptal işlemi, banka dekontu işlemleri.

15. Soru

Entegre Tarife Modülü nedir?

Cevap

Entegre Tarife Modülü, yükümlünün beyanname düzenleme sürecinde BİLGE Sistemi’ne girdiği bilgileri baz alarak beyan edilen eşya için tahsili gereken vergiler ile o eşyanın ülkeye giriş veya çıkışı için gerekli olan ithalat izni, ithalat lisansı, kontrol belgesi gibi belgeleri oluşmasını sağlayan ve BİLGE Sistemi içerisinde arka planda çalışan bir sistemdir.


16. Soru

Referans Tabloları Modülü hangi bilgilerin veritabanını oluşturmaktadır? 

Cevap

Referans Tabloları Modülü, BİLGE Sistemi’ne entegre olarak çalışan BİLGE Sistemi içerisinde bilgi girişi yapılan çeşitli farklı alanların (kutuların) hemen sağ tarafına konumlandırılmış “…” butonlarına yüklenmiş bilgilerin veritabanını oluşturmaktadır.


17. Soru

Lisans ve Kota Takipleri Modülü nasıl bir işlev gerçekleştirmektedir? 

Cevap

Lisans ve Kota Takipleri Modülü, yükümlünün yapmış olduğu ticaret herhangi bir lisans (ithalat, ihracat, satış, taşıma lisansları gibi…) gerektiriyorsa ve/veya bir kota uygulamasına tabi ise BİLGE Sistemi içerisinde yükümlünün yapacağı işlemler esnasında bununla ilgili sorgulama yapmakta ve yükümlünün yapacağı işlemlerde denetleyici ve yönlendirici işlev görmektedir.


18. Soru

Gümrük Yönetmeliğinin 69. maddesinde Risk analizi ve devamında eşyanın gümrüğe geldiğinde muayene ile ilgili hangi açıklamalar bulunmaktadır?

Cevap

  1. Gümrük idaresi, özet beyanda bulunan bilgilerden faydalanarak, eşya Türkiye Gümrük Bölgesine gelmeden önce emniyet ve güvenlik amaçlı olarak risk analizi yapar.
  2. Gümrük idaresi eşyanın gelişinden önce risk analizini tamamlar. 
  3. Konteyner ile taşınan eşya için gümrük idaresi özet beyanın tescilinden sonraki yirmi dört saat içerisinde risk analizini tamamlar. Bu analiz sonucunda, gümrük idaresi, söz konusu eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesine girmesinin güvenlik ve emniyet yönünden ciddi bir tehdit oluşturduğu ve acil müdahale edilmesi gerektiği sonucuna varırsa, özet beyanı veren kişiye ve eğer özet beyan taşıyıcıdan başka bir kişi tarafından verilmişse sistemle bağlantılı olması şartıyla taşıyıcıya da, eşyanın yüklenmemesi gerektiği hususunda bildirimde bulunur. Bildirim özet beyanın tescilinden sonraki yirmi dört saat içerisinde yapılır.
  4. Özet beyan verilmediği hallerde risk analizleri gümrük beyannamesi veya beyanname yerine geçen belge üzerinden gerçekleştirilir.
  5. Risk analizi çalışmaları tamamlandıktan sonra sonuçların uygun bulunması halinde gümrüğe sunulan eşya, gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulabilir.
  6. Eşyanın sunulduğu gümrük idaresince, özet beyan, gümrük beyannamesi veya eşyaya ilişkin diğer bilgiler üzerinden risk analizleri gerçekleştirilir.
  7. Taşıma aracının özet beyanda giriş gümrük idaresi olarak beyan edilenden başka bir gümrük idaresine geleceği durumda, bu gümrük idaresine varışından önce taşıma aracının kullanıcısı ya da temsilcisi özet beyanda beyan edilen gümrük idaresine “sapma bildirimi” mesajı kullanarak bildirimde bulunur.
  8. Özet beyanda giriş gümrük idaresi olarak beyan edilmiş olan gümrük idaresi, sapma bildiriminde taşıtın giriş yapacağı bildirilen gümrük idaresine, sapma hakkında emniyet ve güvenlik risk analizinin sonuçlarıyla birlikte derhal bildirimde bulunur.


19. Soru

Gümrük Yönetmeliğinin 182. maddesinde Risk analizi ve devamında eşyanın gümrüğe geldiğinde muayene ile ilgili hangi açıklamalar bulunmaktadır? 

Cevap

1. Muayene, kapların cins, marka, numara ve adetlerini, eşyanın vergiye esas olan ağırlık ve diğer ölçüleri ile gümrük tarife istatistik pozisyonu, menşe ve kıymetine ilişkin beyanın doğruluğunun tespitini kapsar. Muayene işlemi tam veya kısmi muayene yöntemleriyle gerçekleştirilir. Bu yöntemlerden hangisinin kullanılacağı bilgisayar sistemi tarafından belirlenir. Ancak muayene şeklinin sistem tarafından belirlenmediği durumlarda bu husus muayene ile görevli memurlar tarafından eşyanın niteliğine göre belirlenir.

2. Tam muayene, eşyanın tamamının; kısmi muayene, eşyayı temsil edecek şekilde yeterli miktarının fizîken kontrol edilmesidir.

3. Muayene sonucunda beyana uygun sonuç alınırsa, muayene ile görevli memur tarafından buna ilişkin bilgiler sisteme kaydedilerek onay verilir. Beyanın kontrolünün kısmi muayene olarak belirlendiği gümrük beyannameleri muhteviyatı eşyayı temsil edecek şekilde açılarak muayene edilen kapların numaraları ve ayırt edici özellikleri sisteme kaydedilir. Kısmi muayene esnasında bir farklılık tespit edilmesi veya muayene ile görevli memur tarafından gerekli görülmesi halinde tam muayene yapılır ve gerekçeleri ile sonucu, bilgisayar sistemine ‘tam muayenesi yapıldı’ şerhi düşülerek yazılır.

4. Muayene sırasında, eşyanın veya kaplarının bozuk, kırık veya noksan olduğunun anlaşılması halinde, geçici depolama yeri veya antrepo işleticisi kuruluşun yetkilisi ile ortak bir tutanak düzenlenir.

5. İhracat eşyasının muayenesinin yapılmasına karar verilen hallerde eşyanın gümrüğe sunulması esastır. Ancak, farklı yerlerden ve kısım kısım gelmekte olduğu kanıtlanan eşya ile dökme haldeki eşyanın ve standardizasyon kontrolü yapılan maddeler ve çabuk bozulacak kan, insan dokusu, ilaç ve balık, sebze ve meyve gibi eşyanın gümrüğe sunulmadan deniz ve kara taşıtlarına yükletilirken muayenesi yapılabilir.


20. Soru

EDI (Elektronik Veri Değişimi), (Electronic Data Interchange) nedir? 

Cevap

EDI, kurum ve kuruluşların uygulamaları arasında yapısal veri değişimi şeklinde tanımlanabilir. Bu tanımda yer alan yapısal veri değişimi, EDI’in iş dünyasında kullanılan kağıt belge değişiminin yerine geçtiği anlamına gelir.


21. Soru

Genel hatlarıyla EDI uygulamasının faydaları nelerdir?

Cevap

  • Hızlı ve doğru veri akışını sağlar.
  • Daha etkin denetim yöntemlerinin geliştirilmesini sağlar.
  • Üretkenliğin ve karlılığın artmasına katkıda bulunur.
  • İş ilişkilerinin geliştirilmesini sağlar.
  • Müşteri memnuniyetinin ve rekabet gücünün arttırılmasını sağlar.


22. Soru

EDI hangi alanlarda kullanılmaktadır? 

Cevap

EDI, ticaret, endüstri, üretim, finans, bankacılık, sigortacılık, ulaşım ve taşımacılık, dağıtım, yer hizmetleri ve depolama, gümrük, uluslararası ve ulusal ticaret, istatistik, alanlarında kullanılmaktadır.


23. Soru

Yükümlülerin EDI’yi kullanmaları için neler yapmaları gerekmektedir?

Cevap

Yükümlülerin EDI uygulamasından faydalanabilmeleri için otomasyon sistemine (BİLGE Sistemi) uyumlu EDI online yazılımlarından herhangi bir tanesine sahip olup bu yazılımları kullanarak gümrük idarelerine online olarak beyannamelerini gönderip tescil ettirebileceklerdir. Bu yolla beyanname işlemlerini kendi bürolarından gerçekleştirmek isteyen yükümlülerin BİLGE kullanıcı kodu ve şifresinin yanı sıra EDI kod ve mesaj şifresini edinmeleri gerekmektedir. Yükümlüler BİLGE kullanıcı kodu ve şifresini daha önce belirtildiği gibi gümrük idarelerine başvurarak edinirken, EDI kullanıcı kodu ve şifresini ise Gümrükler Genel Müdürlüğü Gümrük Müşavirleri Şubesi’ne dilekçe ile şahsen veya posta yolu ile başvurarak elde edebilirler. Yükümlüler yine Gümrükler Genel Müdürlüğü Gümrük Müşavirleri Şubesi’ne yazacakları bir dilekçe ile almış oldukları bu EDI kullanıcı kodu ve şifrelerini BİLGE kullanıcı kodu ve şifresi ile ilişkilendirmeleri gerekmektedir.


24. Soru

GÜVAS nasıl bir sistemdir?

Cevap

Gümrük Veri Ambar Sistemi – GÜVAS, T.C. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından şu şekilde tanımlanmıştır: “Türkiye genelinde tüm gümrük idarelerinde operasyonel olarak girilen ithalat, ihracat, transit, kaçakçılık, kıymet ve tarife gibi bilgilerin T.C. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı bünyesinde merkezde oluşturulan bir veritabanında toplanarak, karar vericilere bilginin hızlı ve sağlıklı iletilmesini sağlayan sistemdir.”


25. Soru

T.C. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, GÜVAS’nin amacı ve hedeflerini nasıl ifade etmiştir?

Cevap

GÜVAS’nin amacı ve hedefleri T.C. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından şu şekilde ifade edilmiştir: “T.C. Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ve diğer kuruluşlara karar süreçlerinde destek olmak, gereksinim duyulan bilgilere kısa sürede ulaşılabilmesini sağlamak ve çeşitli analizlerin kolaylıkla yapılabilmesini sağlamaktır.


26. Soru

GÜVAS’nin hedefleri nasıl sıralanmaktadır? 

Cevap

  • Daha etkin bir Merkezi Yönetim
  • Daha etkili bir Denetim
  • Performans Ölçümü
  • Dış Ticaret İstatistikleri Analizi
  • Kıymet ve Kaçakçılık Veri Bankası oluşturulmasıdır.


27. Soru

Detaylı beyan oluşturma sürecinin ilk adımı nedir?

Cevap

Detaylı beyan oluşturma sürecinin ilk adımı, gümrük idarelerindeki terminallerdeki bilgisayarlardan kullanıcı kodu ve şifre girişinden sonra “Kullanıcının Üyesi Olduğu Profiller” ve “Kullanıcı Birim Listesi” ekranlarından gerekli seçimler yapıldıktan sonra ekranın sol alt köşesindeki “Programlar” sekmesi mause ile tıklanarak açıla  programlar menüsünden “BİLGE” komutu verildikten sonra bu menüye bağlı sağ tarafa açılacak menüden “Detaylı Beyan” komutunu vermektir.


28. Soru

Detaylı beyan ile ilgili doldurulması gereken bölümleri sıralayınız.

Cevap

Detaylı Beyan ile ilgili doldurulması gereken 4 bölüm mevcuttur:
• Genel Bilgiler
• Firma/Kişisel Bilgiler
• Finansal Bilgiler
• Taşıma Bilgileri


29. Soru

Beyan bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Beyan bölümü yan yana üç kutucuğu vardır. Birinci kutucuğa Ortak Transit Rejimine İlişkin Sözleşmeye taraf ülkelere yönelik ihracat işlemlerinde “EU” kodu, diğer ülkelere yönelik ihracat ve işlemlerinde “EX” kodu ya da diğer ülkelerden yapılacak ithalata ilişkin işlemlerde ise “IM” kodu yazılır. Beyannamenin antrepo işlemlerinde kullanılması halinde bu alt-bölüme “AN” kodu yazılır. Bu birinci kutucuğun hemen sağındaki ikinci kutucuğa ise ihracat işlemlerinde 1, 2, 3 veya 9 kodlarından (Ek 8) uygun olanı ya da ithalat işlemlerinde 4, 5, 6, 7 veya 9 kodlarından (Ek 8) uygun olanı yazılır. Bu alt bölüm, transit işlemlerinde kullanılmaz. En sağdaki üçüncü kutucuk ise sadece transit rejimi için kullanılır. Türkiye gümrük bölgesinde başlayıp bitecek transit işlemlerinde “TR” kodu yazılır. Eğer aynı beyanname hem ihracat hem de transit rejiminde kullanılacaksa, birinci kutucuğa “EU” veya “EX” kodlarından uygun olanı, hem ithalat hem transit rejimde kullanılacaksa birinci kutucuğa “EU” veya “IM” kodlarından uygun olanı yazılır, üçüncü kutucuk ise, yukarıdaki açıklamaya göre doldurulur.


30. Soru

Alıcı satıcı ilişkisi bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Alıcı ile satıcı arasındaki ilişki biliniyorsa yazılır. Eğer bilinmiyorsa bölümün (kutunun) hemen sağındaki “…” butonuna tıklanarak açılan menüden ilişkiyi açıklayan seçenek tıklanır. Örneğin: Eğer alıcı ve satıcı arasında herhangi bir ilişki yoksa 6 kodu buraya yazılabilir ya da menüden “6. Alıcı ve satıcı arasında ilişki yok” seçilir. Diğer bir örnek eğer her iki tarafı da aynı üçüncü kişi kontrol ediyorsa “3” yazılır ya da açılan menüden “3. Her iki firma da üçüncü kişi tarafından kontrol edilmektedir” seçilir.


31. Soru

İşlem niteliği bölümüne girilecek bilgileri sıralayınız.

Cevap

Ticari sözleşmelere ilişkin kod yazılır. Örneğin; “34” yazıldığında “Telafi edici hükümler içermeyen mülkiyetin devrine yönelik (geçici olmayan) ticari işlemlerde diğer işlemler” işleminin yapılmak istendiğini ifade etmektedir. “62” yazıldığında “Mülkiyet devrine yönelik olmayan ticari işlemlerde bir sözleşme veya onarım kapsamı işleme hariç diğer geçici kullanımlar (teslim veya geri gönderme)” işleminin yapılmak istendiğini ifade etmektedir… Eğer işlem kodu bilinmiyorsa bölümün (kutunun) yanındaki “…” butonu tıklandığında gelen menüden işlem seçilebilir.


32. Soru

Konteyner bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

İhracat veya transit işlemlerinin tamamlanması sırasında, Türkiye’den çıkışta sınırı geçerken olması öngörülen duruma göre bu kutuya; Eşya konteyner ile taşınıyorsa "1", Eşya konteyner ile taşınmıyorsa "0" girilir.


33. Soru

BS bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Eşyanın basitleştirilmiş usullerden faydalanması durumunda buraya girilecek kod bu uygulamanın yapılacağını işaret eder. Eksik belgeyle beyan edilmek istenen eşyaya ilişkin gümrük beyannamesinin detaylı beyan ekranında yer alan basitleştirilmiş usul kodu kutucuğuna “BS – 1” yazılır. BS – 1 “Normal Basitleştirilmiş Usul” kodudur. BS – 2, Referans Tarihi ile basitleştirilmiş usuldür (bu durumda kutuya 2 kodu girilir ki bu durumda ekranın altındaki “Referans Tarihi”ne “Teslim Tarihi” yazılarak teslim tarihindeki döviz kurunu uygulama imkanı elde edilebilir). BS – 3, SUPALAN olarak nitelenir ki bu usule “Tam Beyanlı Yaygın Basitleştirilmiş Usul” denir (bu usule tabi eşya için belirlenen vergi uygulamaları ile ilgili kolaylıkları ihtiva eder). BS – 4, Boru ve Tel ile taşıma durumunda uygulanacak basitleştirilmiş usulleri belirler. BS – 5, “Eksik Beyanlı Yaygınlaştırılmış Usul” kapsamında eşyaya uygulanacak kolaylıkları açıklar. BS – 8, “Hava Yolu Ticareti” kapsamında taşınan eşyaya uygulanacak kolaylıkları açıklar. 


34. Soru

Teslim Şekli/Yeri bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Bu bilgilerin girileceği bölümler “yeşil” renktedir, yani muhakkak doldurulması gerekmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüme “Teslim Şekli”ni belirten kodun girilmesi gerekmektedir. Örneğin: EXW (atölye, fabrika, antrepo gibi satıcının işyerinde teslim), FCA (Taşıyıcıya Teslim), FOB (Gemi Güvertesinde Teslim), DAT (Terminalde Teslim), XXX (Belirlenen Teslim Şartları Dışındaki Teslim). İkinci bölüme ise “Teslim Yeri” bilgisinin girilmesi gerekmektedir. Örneğin: Liman adı (Hamburg Limanı), Yer Adı (AAA Warehause Zurich – Switzerland) gibi…


35. Soru

Döviz ve toplam fatura bedeli bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Bu bilgilerin girileceği bölümler “yeşil” renktedir, yani muhakkak doldurulması gerekmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. Birinci Bölüme ise beyan edilen eşyanın toplam fatura bedeli faturanın düzenlendiği para cinsinden kaydedilir. İkinci bölüme faturanın düzenlendiği para cinsinin kodu yazılır. Örneğin: USD (ABD Doları), EUR (Euro), AZM (Azerbaycan Manatı) gibi… Eğer para cinsinin kodu bilinmiyorsa hemen yandaki “…” butonu tıklanarak açılan menüden ilgili para cinsinin kodu seçilebilir.


36. Soru

Navlun bedeli bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Bu alan “gri” renktedir, yani veri girişi yapılamaz durumdadır. Ödeme şekline göre bu alan etkin olabilmektedir. İki bölümden oluşmaktadır. Eğer yükümlü ödeme şekli itibarı ile navlun bedelini kendisi ödeyecekse birinci bölüme ait alan etkin olacaktır ve buraya belirlenen navlun bedelini ve hemen yan tarafındaki ikinci bölüme de (kutuya) ödeme hangi para cinsi ile yapılacaksa o para biriminin kodunun girilmesi gerekmektedir. Örneğin: USD (ABD Doları), EUR (Euro), AZM (Azerbaycan Manatı) gibi.


37. Soru

Ödeme şekli bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Bu alana kambiyo mevzuatına göre yapılan ödeme şeklinin kodu yazılır. Örneğin: Peşin Ödeme (B), Banka Çeki İle Ödeme (C), Teminata veya Garantiye Bağlanmış Ödeme (L) gibi.


38. Soru

Sınırdaki taşıma şekli bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Bu alana, Türkiye sınırlarının terk edilmesi sırasında kullanılması düşünülen hareketli taşıt aracına uygun taşıma şekline ilişkin kod girilir. Örneğin; Denizyolu (10), Demiryolu (20), Karayolu (30), Havayolu (40) gibi.


39. Soru

Çıkıştaki aracın kimliği ve ülkesi bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Bu alan iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüme, ihracat, ithalat veya transit işlemlerinin tamamlandığı gümrük idaresine sunulduğu şekilde eşyanın doğrudan yüklendiği taşıt aracının (karayolu taşıma aracı, gemi, demiryolu vagonu, hava taşıtı) plaka veya kayıt numaraları veya adı gibi kimlik bilgisi yazılır. İkinci bölüme, taşıt aracının (veya bir çok taşıt aracı varsa diğerlerini hareket ettiren aracın) kayıtlı olduğu ülkenin kodu (Arjantin: 528, Azerbaycan: 078, Mısır: 220, İtalya: 005, Türkiye: 052 gibi) yazılır. Değişik plaka numaraları olan bir çekici ve römorkun kullanılması halinde, hem çekicinin hem de römorkun plaka numarası, çekicinin kayıtlı olduğu ülkeyle birlikte yazılır. Posta gönderileri olması durumunda veya sabit taşıma tesisleri ile taşıma yapılması durumunda, kayıt numarası ve kayıtlı olduğu ülke yazılmaz. Demiryoluyla taşıma yapılması durumunda, kayıtlı olduğu ülke girilmez.


40. Soru

Sınırdaki aracın kimliği ve ülkesi bölümüne girilecek bilgileri yazınız.

Cevap

Bu alan iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüme, ihracat veya transit işlemlerinin tamamlandığı sırada Türkiye’den çıkışta sınır geçiş noktasında kullanılması düşünülen hareketli taşıt aracının cinsinden (karayolu taşıma aracı, gemi, demiryolu vagonu, hava taşıtı) sonra kayıt numarası veya adı yazılır. Kombine taşımacılık durumunda veya birden fazla taşıt aracının bulunması halinde, hareketli taşıt aracı tüm kombinasyonu hareket ettiren araçtır. Örneğin, gemiye yüklenmiş bir karayolu taşıma aracı söz konusu ise, hareketli taşıt aracı gemidir. Çekici ve römork söz konusu ise, hareketli taşıt aracı çekicidir. İkinci bölüme ise, hareketli taşıt aracının kayıtlı olduğu ülkenin kodu (Arjantin: 528, Azerbaycan: 078, Mısır: 220, İtalya: 005, Türkiye: 052 gibi) yazılır. Eşya posta yoluyla veya sabit taşımacılık tesisatıyla veya demiryoluyla taşınıyorsa, kayıt numarası ve kayıtlı olduğu ülkeye ilişkin bilgiler girilmez.


41. Soru

Bilge sistemi detaylı beyan oluşturma işlemleri içerisinde kalem bilgileri kaç bölüm olarak girilmektedir?

Cevap

BİLGE Sistemi Detaylı Beyan oluşturma işlemleri içerisinde Kalem Bilgileri dört ayrı bölüm olarak girilmektedir. Bu Bölümler:
• Genel Bilgiler
• Eşya Bilgileri
• Ölçü Bilgileri
• Finansal Bilgiler


42. Soru

Kalem bilgisinde genel bilgiler bölümüne hangi bilgiler girilmektedir?

Cevap

Genel bilgiler bölümünde söz konusu kalemle ilgili genel bilgiler yer almaktadır. Bu bilgiler; kalem numarası, menşe ülke kodu, uluslararası anlaşmalar, KDV oran, muafiyetler, DİB satır kodu, özellik, ek kod, açıklamalar, imalatçı firma olarak sıralanır. 


43. Soru

Kalem bilgisinde eşya bilgileri bölümüne hangi bilgiler girilmektedir?

Cevap

Eşya bilgileri ekranında yer alan bilgiler; TGTC no, TGTC tanımı, numara, adedi, marka, cinsi, ticari tanım, tarifedeki tanım ve kullanılmış eşya şeklinde sıralanabilir.


44. Soru

Kalem bilgisinde ölçü bilgileri bölümüne hangi bilgiler girilmektedir?

Cevap

Ölçü bilgileri ekranında yer alan bilgiler; satışa esas birim/miktar, birim kıymeti, brüt ağırlık, net ağırlık, tamamlayıcı ölçü, algılama birimi ve kapatma birimi şeklinde sıralanabilir.


45. Soru

Kalem bilgisinde finansal bilgiler bölümüne hangi bilgiler girilmektedir?

Cevap

Finansal bilgiler ekranında yer alan bilgiler şunlardır; teslim şekli, fatura, navlun bedeli, sigorta bedeli, yurt dışı diğer, yurt içi diğer, gümrük kıymeti, istatistiki kıymet.


46. Soru

Bilge sisteminde tarife ile ilgili bilgilerin yer aldığı vergi ve dokümanlar penceresinde kaç bölüm vardır? 

Cevap

Tarife ile ilgili bilgilerin yer aldığı “Vergi ve Dokümanlar” penceresinde, 4 bölüm mevcuttur. Bunlar:
• Yükümlüce Beyan Edilen Vergiler
• Sistem Tarafından Hesaplanan Vergiler
• Yükümlüce Beyan Edilen Dokümanlar
• Sistem Tarafından İstenen Belgeler.


47. Soru

Bilge sisteminde gümrük beyannamesinin tescil süreci nasıl işler?

Cevap

BİLGE Sistemi içerisinde Detaylı Beyan Modülü aracılığı ile bilgi girişi yapılan Gümrük Beyannamesi düzenleme işlemleri tamamlandıktan sonra beyannamenin tescil işlemi yapılacaktır. Tarife Bilgilerinin giriş işlemlerinin tamamlanmasından sonra beyannamenin tescili için Detaylı Beyan Modülünün ana penceresine gelinecektir. Bu pencerede “Bağlantılar” menüsüne tıklanarak açılan menüden “TCGB Tescil” komutunun verilmesi gerekmektedir. Tescil komutu verildikten sonra gümrük idaresine ulaşan beyanname bilgileri gümrük idaresi tarafından incelenerek tescil edilecektir.


48. Soru

Bilge sisteminde beyan bölümü dışında kalan modülleri sıralayınız.

Cevap

BİLGE Sistemi içerisinde beyan bölümü dışında yer alan şu modüller şunlardır:
• Muhasebe Modülü
• Entegre Tarife Modülü
• Referans Tabloları Modülü
• Lisans ve Kota Takipleri Modülü
• Risk Analizleri ve Seçme Kriterleri Modülü.


49. Soru

Bilge sisteminde muhasebe modülünü açıklayınız.

Cevap

Muhasebe Modülü, Gümrük İdaresi Muhasebe Memurları ve Saymanlık Veznedarları tarafından kullanılabilen modüldür. Muhasebe Modülü kapsamında tahsilat ve ödeme işlemleri, vezne ve menkul kıymet alındıları, tahsilat bordrosu ve kasa işlemleri gibi işlemler gerçekleştirilmektedir. Bankalara yatan kesin tahakkukların dekontlarının düzenlenmesi, transit işlemlerinde memur refakati ile giden eşyada teminatın kaldırılması işlemleri, gümrük idaresi yetkilileri tarafından gerçekleştirilmektedir. Nakit tahsilatlar (nakit teminatlar dahil), menkul kıymetler (banka mektubu ve benzeri kıymetli evrakların teslim alınması) ve diğer genel muhasebe modülü işlemleri Saymanlık Veznedarı tarafından gerçekleştirilir.


50. Soru

Bilge sisteminde entegre tarife modülünü açıklayınız.

Cevap

Entegre Tarife Modülü, yükümlünün beyanname düzenleme sürecinde BİLGE Sistemi’ne girdiği bilgileri baz alarak beyan edilen eşya için tahsili gereken vergiler ile o eşyanın ülkeye giriş veya çıkışı için gerekli olan ithalat izni, ithalat lisansı, kontrol belgesi gibi belgeleri oluşmasını sağlayan ve BİLGE Sistemi içerisinde arka planda çalışan bir sistemdir. Bu işlemler yükümlü tarafından sisteme girilen 12 haneli GTİP numarası (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) ve rejim kodlarına göre Entegre Tarife Modülü tarafından yapılmakta ve beyannamenin ilgili alanlarına (kutular) yansıtılmaktadır. Böylece yükümlü yapmış olduğu ticaret sonucu ödemesi gereken vergiler ile ilgili de bilgi sahibi olmaktadır.


51. Soru

Bilge sisteminde referans tabloları modülünü açıklayınız.

Cevap

Referans Tabloları Modülü, BİLGE Sistemi’ne entegre olarak çalışan BİLGE Sistemi içerisinde bilgi girişi yapılan çeşitli farklı alanların (kutuların) hemen sağ tarafına konumlandırılmış “…” butonlarına yüklenmiş bilgilerin veritabanını oluşturmaktadır. Yükümlü beyanname özet, transit ve detaylı beyanname düzenleme sürecinde bazı alanlara (kutulara) girmesi gereken kod türündeki bilgileri, bu kutuların hemen yanlarındaki “…” butonlara tıklayarak açılan listeden seçmek suretiyle girmektedir.


52. Soru

Bilge sisteminde lisans ve kota takipleri modülünü açıklayınız.

Cevap

Lisans ve Kota Takipleri Modülü, BİLGE Sistemi’ne entegre şekilde çalışan ve BİLGE sistemi içerisinde yükümlülerin yapmış oldukları ticaretin herhangi bir lisans ve/veya kota uygulamasına tabi olup olmadığını denetleyen modüldür. Lisans ve Kota Takipleri Modülü, yükümlünün yapmış olduğu ticaret herhangi bir lisans (ithalat, ihracat, satış, taşıma lisansları gibi…) gerektiriyorsa ve/veya bir kota uygulamasına tabi ise BİLGE Sistemi içerisinde yükümlünün yapacağı işlemler esnasında bununla ilgili sorgulama yapmakta ve yükümlünün yapacağı işlemlerde denetleyici ve yönlendirici işlev görmektedir.


53. Soru

Bilge sisteminde risk analizleri ve seçme kriterleri modülünü açıklayınız.

Cevap

Risk Analizleri ve Seçme Kriterleri Modülü, giriş ve çıkışı söz konusu eşyanın daha gümrüğe gelmeden özet beyanın onaylanmasından itibaren Risk Analizi’nin gerçekleştirilmesine olanak sağlamaktadır. Böylece yükümlü işlemlerini gerçekleştirirken zaman kazanmakta ve gümrüklerde yığılma yaşanmasının da önüne geçilmiş olmaktadır.


54. Soru

Elektronik veri değişimi - EDI nedir?

Cevap

EDI, kurum ve kuruluşların uygulamaları arasında yapısal veri değişimi şeklinde tanımlanabilir. Bu tanımda yer alan yapısal veri değişimi, EDI’in iş dünyasında kullanılan kağıt belge değişiminin yerine geçtiği anlamına gelir. EDI uygulamalarında veri, yapısal bir formatta transfer edilmekte ve bu formata EDIFACT (İdari, Ticaret ve Nakliyata İlişkin Elektronik Veri Değişimi) adı verilmektedir. Bu uygulama dünya çapında ticaretin kolaylaştırılması konusunda kurulan BM 4. Çalışma Grubunun bir girişimidir.


55. Soru

EDI uygulamasının faydaları nelerdir?

Cevap

EDI uygulamasının faydaları şu şekilde sıralanabilir:
• Hızlı ve doğru veri akışını sağlar.
• Daha etkin denetim yöntemlerinin geliştirilmesini sağlar.
• Üretkenliğin ve karlılığın artmasına katkıda bulunur.
• İş ilişkilerinin geliştirilmesini sağlar.
• Müşteri memnuniyetinin ve rekabet gücünün arttırılmasını sağlar.


56. Soru

Gümrük veri ambar sistemi - GÜVAS nedir?

Cevap

Gümrük Veri Ambar Sistemi – GÜVAS, T.C. Ticaret Bakanlığı tarafından şu şekilde tanımlanmıştır: “Türkiye genelinde tüm gümrük idarelerinde operasyonel olarak girilen ithalat, ihracat, transit, kaçakçılık, kıymet ve tarife gibi bilgilerin T.C. Ticaret Bakanlığı bünyesinde merkezde oluşturulan bir veritabanında toplanarak, karar vericilere bilginin hızlı ve sağlıklı iletilmesini sağlayan sistemdir.”


57. Soru

GÜVAS'ın hedefleri nelerdir?

Cevap

GÜVAS’nin hedefleri ise şöyle sıralanabilir;
• Daha etkin bir Merkezi Yönetim
• Daha etkili bir Denetim
• Performans Ölçümü
• Dış Ticaret İstatistikleri Analizi
• Kıymet ve Kaçakçılık Veri Bankası oluşturulmasıdır.


Kayıt Yenileme (Ders Ekle Sil)
7 Şubat 2022 Pazartesi