Toplu İş Hukuku Dersi 5. Ünite Sorularla Öğrenelim

Toplu İş Sözleşmelerinin Önemi, İşlevleri, İçeriği, Tarihsel Gelişimi ve Toplu İş Sözleşmesi Türleri

Toplu İş Sözleşmelerinin Önemi ve Etkisi

1- Toplu iş sözleşmeleri nedir?

Cevap: Toplu iş sözleşmeleri, işçilerin ve işverenlerin karşılıklı olarak çalışma koşullarınıserbestçe belirleyebilme aracıdır.

2- Toplu iş sözleşmesi özerkliği nedir?

Cevap: Anayasa’nın 53. maddesinde işçi ve işverenlere çalışma koşullarını serbestçe belirleme hak ve yetkisi tanınmıştır. Toplu iş sözleşmesi özerkliği ya da sosyal özerklik olarak da adlandırılan bu yetkiye dayalı olarak, işçi sendikaları ile işveren sendikaları ya da sendika üyesi olmayan işverenler bağıtlayacakları toplu iş sözleşmeleri ile bu şekilde bir hak tanınmasının amacına ve kanunların emredici hükümlerine aykırı olmamak kaydıyla çalışma koşullarınıserbestçe belirleyebilmektedir

3- İşçiye yararlılık ilkesi nedir?

Cevap: İşçiye Yararlılık İlkesiİş sözleşmesi hükümlerinin toplu sözleşmeye aykırı olmakla birlikte işçi yararınaoldukları için geçerli kalmalarıdır.

4- Toplu iş sözleşmesinin ard etkisi nedir?

Cevap: Toplu İş Sözleşmesinin Ard EtkisiHer ne sebeple olursa olsun sona eren toplu iş sözleşmesinin bireysel iş sözleşmesine ilişkin (normatif) hükümlerinin yenisi yürürlüğe girinceye kadar iş sözleşmesi hükmü olarak devam etmesidir.

5- Toplu iş sözleşmesinde düzen ilkesi nedir?

Cevap: Toplu İş Sözleşmesinde Düzen İlkesiYeni toplu iş sözleşmesinde işçilerin hakları geriye götürülmüş olsa dahi burada işçiye yararlılık ilkesi işlememesi, süresi sona eren toplu iş sözleşmesi yerine bağıtlanacak yeni toplu iş sözleşmesinin eskisini hükümsüz kılmasıdır.

6- Toplu iş sözleşmelerinin işlevleri nelerdir?

Cevap: Toplu iş sözleşmelerinin işlevleri şunlardır:

  • Koruma işlevi,
  • Düzen işlevi,
  • Barış işlevi,
  • Adil gelir dağılımı işlevi,
  • Devletin düzenleme alanının sınırlanması işlevi,
  • Ekonomiyi etkileme işlevi.

Toplu İş Sözleşmelerinin İşlevleri

7- Toplu iş sözleşmelerinin koruyucu işlevini açıklayınız

Cevap: Toplu iş sözleşmelerinin iş sözleşmeleri üzerinde zorlayıcı etkiye sahip olması,diğer deyişle işçinin daha lehine olanlar dışında iş sözleşmelerinin toplu iş sözleşmelerine aykırı hükümlerinin yerini toplu sözleşme hükümlerinin alması da, toplu iş sözleşmelerinin koruyucu işlevinin kanuni boyutunu ortaya koymaktadır.

8- Barış borcu nedir?

Cevap: Barış Borcuİşçi ve işveren taraflarının toplu iş sözleşmesi süresince tekrar menfaat uyuşmazlığı çıkarmamak üzere sulh olmalarıdır.

9- Nispi Barış Borcu nedir?

Cevap: Nispi Barış Borcuİş koşullarının tekrar tartışmaya açılamaması, toplu sözleşmede yer alan bir barış hükmü gereği sadece toplu sözleşmede kararlaştırılan iş koşullarıyla sınırlı olmasıdır.

10- Mutlak Barış Borcu nedir?

Cevap: Mutlak Barış BorcuToplu iş sözleşmesinde düzenlenmeyen konularda dahi toplu iş sözleşmesi süresince yeniden menfaat uyuşmazlığı yaratılmasının yasaklanmasıdır.

Toplu İş Sözleşmelerinin İçeriği

11- Toplu iş sözleşmeleri kaç kısımdan oluşur?

Cevap: Toplu iş sözleşmeleri iki kısımdan oluşmaktadır:

  • Normatif hükümler,
  • Borç doğrucu hükümler.

12- Normatif hükümler nedir?

Cevap: Normatif Hükümlerİş sözleşmesinin yapılması, içeriği ve sona ermesi ile ilgili hususları düzenleyen hükümlerdir.

13- Borç Doğurucu Hükümler nedir?

Cevap: Borç Doğurucu HükümlerTarafların karşılıklı hak ve borçlarını, toplu iş sözleşmesinin uygulanması, denetimi ve uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin hükümlerdir.

14- Toplu iş sözleşmelerinin normatif hükümleri kaç gruba ayrılır?

Cevap: Toplu iş sözleşmelerinin normatif hükümleri, kendi içinde iş sözleşmesinin yapılmasına, içeriğine ve sona ermesine ilişkin hükümler olmak üzere üç gruba ayrılır.

15- Nötr hüküm nedir?

Cevap: Nötr HükümBazı toplu sözleşmelerinde mevzuattaki emredici bir hükmün tekrarı niteliğindeolan hükümlerdir.

Toplu İş Sözleşmelerinin Tarihsel Gelişimi

16- Bilinen en eski iş sözleşmesi hangisidir?

Cevap: Bu bağlamda bilinen en eski tarihli toplu iş sözleşmesi 1789 yılında Belçika’da Verwiers’te tekstil işçileriyle bağıtlanmıştır.

17- Türkiye'de işçi sınıfının doğumu hangi döneme denk gelmektedir?

Cevap: Türkiye’de gerçek anlamda işçi sınıfının doğumu ancak Cumhuriyetin ilanındansonra söz konusu olmuştur.

Toplu İş Sözleşmelerinin Düzeyi ve Türleri

18- Toplu iş sözleşmenin düzeyi nasıl ifade edilmektedir?

Cevap: Toplu sözleşmenin düzeyi, daha çok dikey bir yapılanmayı ifade etmekte ve genel olarak işyeri ve işkolu olmak üzere ikili bir tasnife tabi tutulmaktadır

19- Grup toplu iş sözleşmeleri nedir?

Cevap: Grup Toplu İş SözleşmeleriBir işçi sendikasının aynı anda birden fazla işvereni temsilen işveren sendikasıyla bağıtladığı sözleşmelerdir

20- İşletme Toplu İş Sözleşmesi nedir?

Cevap: İşletme Toplu İş SözleşmesiBir gerçek ve tüzelkişiye veya bir kamu kurum ve kuruluşuna ait aynı işkolundabirden çok işyerinin bulunduğu işyerlerinde yapılan toplu iş sözleşmesidir

Sıra-(Soruid) 1-(1011036) 2-(1011042) 3-(1011048) 4-(1011052) 5-(1011055) 6-(1011066) 7-(1011074) 8-(1011083) 9-(1011086) 10-(1011088) 11-(1011119) 12-(1011126) 13-(1011131) 14-(1011150)15-(1011151) 16-(1011154) 17-(1011158) 18-(1011171) 19-(1011174) 20-(1011176)

Yaz Okulu Kayıt ve Ders Seçme
28 Haziran 2021 Pazartesi