aofsoru.com

Temel Veteriner Biyokimya Dersi 5. Ünite Sorularla Öğrenelim

Enzimler

1. Soru

Enzim nedir?

Cevap

Biyolojik reaksiyonların çoğu enzim denilen organik maddeler tarafından katalize edilir. Bu maddeler kendileri bir değişikliğe uğramadan hücre içinde meydana gelen reaksiyonların hızını artırırlar.


2. Soru

Enzimleri anorganik katalizörlerden ayıran özellikleri nelerdir?

Cevap

Anorganik katalizörler çok çeşitli reaksiyonları katalize ettikleri halde, enzimler ancak kendileri için özel olan belirli maddeler üzerine etki gösterirler • Anorganik katalizörler katalize ettikleri reaksiyon tarafından değiştirilmezler ve reaksiyon sonunda kantitatif olarak yeniden elde edilebilirler, enzimler ise aktiviteleri sırasında az çok tahrip olurlar, bu nedenle vücutta devamlı sentez edilmeleri gerekir.


3. Soru

Enzimin tanımını oluşturan önemli özellikler nelerdir?

Cevap

1. Canlı hücreler tarafından sentezlenen maddelerdir. 2. Etki gösterebilmek için hücreye gereksinim duymazlar, invitro ortamda da etki gösterirler. 3. Isıya dayanıksız maddelerdir, yüksek ısı ile denatüre olurlar. 4. Protein yapısındadırlar ve proteinler gibi primer, sekonder, tersiyer ve kuarterner yapıları vardır. 5. Biyolojik reaksiyon hızlandırıcılarıdırlar


4. Soru

Holoenzim nedir?

Cevap

Enzimin protein yapısındaki kısmına apoenzim denir. Bazı enzimlerin ise katalitik etki gösterebilmeleri için metal iyonu ya da protein olmayan organik bir bileşiğe veya her ikisine de ihtiyaçları vardır. Karbonik anhidraz Zn (çinko), tirozinaz ve askorbik asit oksidaz Cu (bakır), katalaz ve sitokrom oksidaz Fe (demir) taşırlar. Yardımcı bu iyon ve bileşiklere genel olarak kofaktör denir. Organik bileşikler enzimin protein kısmı ile oldukça sıkı birleşmiş kolay ayrılmıyorsa, prostetik grup, pek sıkı birleşmemiş, kolay ayrılabiliyorsa koenzim adını alır. Böyle enzimlerde ne apoenzim ne de koenzim tek başına etki yapamazlar. Koenzim ve apoenzimden meydana gelen tam bir enzime holoenzim denir.


5. Soru

Kuarterner yapı nedir?

Cevap

Enzimlerdeki proteinlerin yapısını oluşturan aminoasitlerin sayısı, çeşidi ve dizilişleri enzimlerin yüzeyinde aktif bir bölge oluşturmaktadır. Aminoasitlerin meydana getirdiği peptitlerin fonksiyonel bir yapı kazanabilmeleri için üç boyutlu yapı oluşturmaları gerekir. Enzim proteinlerinde de polipeptit zincir sekonder, tersiyer ve kuarterner yapı gösterir. İki veya daha fazla monomerden veya alt üniteden meydana gelmiş olan enzim molekülleri daha üst yapıları meydana getirmek üzere belli bir düzen halinde bir araya gelerek, kuarterner yapıyı oluştururlar. Enzim molekülleri genellikle bu formda bulunur. Tek polipeptit zincirinden oluşmuş enzim sayısı azdır.


6. Soru

Substrat nedir?

Cevap

Enzimler (E) substratları (S) ile bağlanır. Substrat enzim tarafından etkilenen sadece o enzime özgü özel bir bileşiktir. Substrat enzimin aktif bölgesine bağlanır. Enzimin üzerinde bulunan, substratın bağlandığı özel yere enzimin aktif yeri veya aktif bölgesi denir. Bu yere aynı zamanda katalitik bölge de denilmektedir. Aktif yer enzimin hacmine göre daha küçük ve üç boyutlu bir yapıya sahiptir. Enzimle substrat birbirine bağlandığında önce enzim-substrat bileşiği (ES kompleksi) meydana gelir. Daha sonra bu bileşik enzimatik reaksiyon sonucunda oluşan madde olarak tanımlanan ürüne (Ü) dönüşür. Enzimler bir reaksiyonda birden fazla substratla bağlanabildiği gibi, reaksiyon sonucunda bir veya birden fazla ürün oluşabilir.


7. Soru

Anahtar Kilit Modeli nedir?

Cevap

Enzimle substrat arasındaki ilişki anahtarla kilit arasındaki bağlantıya benzer. Bir kilidi açmak istediğimizde ancak o kilide tam anlamıyla uygun anahtar elimizde varsa açabiliriz. Aksi halde açamayız. Aynı bunun gibi bir enzim reaksiyonunda da olay ancak o enzimin aktif yerine tam uyan bir substrat bağlanırsa gerçekleşir ve ürün meydana gelir.


8. Soru

Uyarılmış Uyum Modeli nedir?

Cevap

Bu bağlanma tipinde başlangıçta enzimle substrat arasında tam bir yapısal benzerlik yoktur. Fakat birbirine uyabilecek enzim ile substrat bir ortamda bulunursa, önce bir ilk uyarı etkileşimi meydana gelmekte ve enzimin değişebilir özellikteki bağlanma bölgesi yapısal bir değişikliğe uğrayarak, substratının bağlanabileceği hale gelmektedir. Bu değişime konformasyonel değişim de denmektedir. Daha sonra yine enzimle substratı birbirine bağlanır ve ürün oluşur. Bir reaksiyonun oluşabilmesi için sadece enzimle substratın birbirine bağlanması yani ES kompleksinin oluşumu yeterli değildir. Ortamda enerjiye de ihtiyaç vardır. Standart şartlar altında (ısı, basınç, pH vb.) bir mol substratın, bir mol ürüne çevrilmesinde kalori cinsinden kazanılan ya da kaybedilen enerjiye standart serbest enerji veya Gibbs’in serbest enerjisi denir. ?G ile gösterilir.


9. Soru

Hidrolazlara örnek veriniz.

Cevap

Basit esterazlar, örnek; karboksilesteraz; Lipazlar, örnek; lipoprotein lipaz; Fosfatazlar, örnek; fruktoz bisfosfat aldolaz; Kolinesterazlar, örnek; asetilkolin esteraz; Peptit hidrolazlar, örnek; peptidil glutaminaz; Nükleazlar, örnek; Bacillus subtilis nükleaz g. Karbonhidratların hidrolizini sağlayan enzimler, örnek; amilaz, sellülaz; Karbon azot bağını koparan, amino içeren grupları ayıran enzimler, örnek; glutaminaz, üreaz


10. Soru

Enzim aktivitesinde sıcaklığın etkileri nelerdir?

Cevap

Her enzimin en iyi etki ettiği yani en iyi çalıştığı sıcaklık derecesi vardır. Buna o enzimin optimum sıcaklık derecesi denir. Bu derecenin üzerinde enzimler üç boyutlu yapılarını kaybederek denatüre olurlar ve reaksiyon hızı düşer. Hayvansal enzimlerin çoğunun optimum sıcaklığı 40-50 °C arasında iken, bitkisel kaynaklı enzimlerin genellikle 50-60 °C arasındadır. Enzimler yüksek sıcaklıklara çoğu zaman dayanamadıkları için, canlı dokulardan çeşitli kimyasal reaksiyonlar sonucu elde edilen enzimlerin, derin dondurucu gibi soğuk yerlerde saklanmak suretiyle belli süre için bozulmaları engellenir. Kimyasal reaksiyonların hızı sıcaklık arttıkça artar. Her 10 °C sıcaklık yükselmesinde hız iki kat artar ancak enzimin çalışmasına engel olacak kadar yükseldiğinde beklenenden farklı olarak reaksiyon hızı yavaşlar hatta durabilir, sıcaklığın etkisi ortadan kalktığında tekrar eski durumuna dönebilir. Fakat enzimin yapısını bozacak kadar sıcaklık uygulanmasından sonra enzim tekrar eski haline dönemez.


11. Soru

Enzim aktivitesinde zamanın etkileri nelerdir?

Cevap

Enzim ile katalize edilen reaksiyonun hızı zamanla azalır. Bunun sebebi reaksiyon ürünlerinin kendi aralarında birleşerek, zıt yönde bir reaksiyon meydana getirmeleridir. Başka bir deyişle enzimin zamanla inaktive olması veya substratın tükenmesidir. Bu nedenle enzimatik ölçümler substratın % 10’nun kullanıldığı başlangıç kısmında yapılır.


12. Soru

Substrat konsantrasyonu enzim aktivitesinde ne gibi bir rol oynar?

Cevap

Sabit bir enzim konsantrasyonunda, enzimatik reaksiyonun hızı belirli bir noktaya kadar, substrat konsantrasyonu ile artar. Hız maksimuma ulaştığı zaman substrat konsantrasyonunun artması ile reaksiyon hızı değişmez. Enzim substrat ile doymuştur. Substrat konsantrasyonu düşük olduğunda enzimin hepsinin aktif yeri dolmadığı için hız yavaştır, ancak substrat konsantrasyonu arttığında daha fazla enzimin aktif bölgesi dolar ve hız artar. Substrat konsantrasyonu enzim miktarını aştığı zaman yeni substratlarla birleşebilmek için enzimlerin görevlerini tamamlayıp, reaksiyondan ayrılması ve tekrar yeni substratları katalize etmek için olaya katılması gerekir. Bu durumda hız sabit olarak devam eder.


13. Soru

Aktivatör nedir? Enzimlere ne gibi etkiler yaparlar?

Cevap

Enzim reaksiyonlarının hızını artıran maddelere aktivatörler, aktivatörlerin etkisi ile enzim reaksiyonunun hızının artmasına aktivasyon denir. Aktivatörlere aynı zamanda akseleratörler veya hızlandırıcılarda denir. Bunlar başlıca metal iyonları olup, eser haldeki miktarları bazı enzimlerin aktivitesi için gereklidir. Ca+2, Fe+2, Mo+2, Mg+2, Mn+2, Cu+2 ve buna benzer metaller aktivatör olarak iş görür. Aktivatörler reaksiyonun hızını ya substratla birleşerek gösterirler veya serbest enzime bağlanarak etki ederler. Enerjice zengin trifosfatlardan olan ATP (adenozin trifosfat), UTP (uridin trifosfat), CTP (sitidin trifosfat) ile Mg+2 (mağnezyum) ve Mn+2 (mangan) iyonlarının bağlanması, substrata bağlanarak etki edenlere örnek olarak gösterilebilir. Serbest enzime bağlanarak etki eden gruba örnek ise karbonik anhidraz enzimine Zn (çinko), karboksipeptidaz enzimine Co (kobalt) mineralinin bağlanmasıdır.


14. Soru

İnhibitör nedir? Enzimlere ne gibi etkiler yaparlar?

Cevap

Enzimatik reaksiyonun hızını azaltan veya tamamen durduran maddelere inhibitörler denir. İnhibitörler vasıtası ile enzimatik reaksiyonun hızının azalmasına veya durmasına da inhibisyon denir. Enzim inhibisyonu, enzim aktivitesini deneysel ve doğal olarak düzenleyen yollardan biridir. Çoğu tedavi edici ilaçlar spesifik bir enzimin inhibisyonu ile etkili olurlar. Vücutta enzim inhibisyonu ile kontrol edilen işlemlerin bazıları kanın pıhtılaşması (hemostazis), kan pıhtısının çözülmesi (fibrinolizis) ve yangısal reaksiyonlardır. Enzim inhibisyonları geriye dönüşümlü (reversible) ve geriye dönüşümsüz (irreversible) olarak ikiye ayrılır. Bunların da kendi içinde alt grupları vardır.


15. Soru

Geriye Dönüşümlü (Reversibl) İnhibisyon kaç başlık altında incelenir? Nelerdir?

Cevap

Üç başlık altında incelenir; - Kompetitif İnhibisyon - Nonkompetitif İnhibisyon - Ankompetitif İnhibisyon


16. Soru

Kompetitif İnhibisyon nedir?

Cevap

Kompetitif inhibisyonda inhibitör aktif yere bağlanmak için yarıştığı substrata yapısal olarak benzerlik gösterir. Kelime anlamı, yarışmalı inbisyondur. Substrat ile inhibitör enzime bağlanırken yarış halinde olduklarından dolayı böyle adlandırılır. Biri bağlandığında diğerinin bağlanmasına engel olur. Kompetitif inhibisyona bakteriyel hastalıkların tedavisinde kullanılan sülfonamidler örnek olarak verilebilir. PABA (Para amino benzoik asit) bakteriler tarafından folik asidin sentezinde kullanılır. Bu asit aminoasit metabolizmasında RNA, DNA sentezinde ve böylece hücre bölünmesi ve büyümesinde önemli olan bir karbonlu birimlerin taşınması reaksiyonlarında koenzim olarak rol oynar. Bakteriyel hastalıklarda tedavi edici olarak kullanılan sülfonamidler, PABA’nın yapısal analoğudur. Folik asit sentezinde yarışmalı inhibitörler olarak yer alırlar. Sülfonamidler PABA’nın 7,8dihidrofolikasitle birleşmesini sağlayan bakteriyel enzimi inhibe ederler. Bu durum gram pozitif ve gram negatif mikroorganizmaların geniş bir bölümünde büyümenin inhibisyonuna yol açar. Yani bakterilerin üremesini durduran bakteriostatik etki oluştururlar. Bunun sonucunda bakterilerin çoğalması önlenerek, hastalığın iyileşmesi sağlanabilir.


17. Soru

Nonkompetitif İnhibisyon nedir?

Cevap

Nonkompetitif inhibisyonda inhibitör genellikle subtrata yapısal olarak benzerlik taşımaz. Enzime substratın bağlandığı bölgeden farklı bir yerden bağlanır. İnhibitörle substrat arasında enzime bağlanma bakımından yarışma mevcut değildir. Bu inhibisyon substrat konsantrasyonunun artışından etkilenmez. İnhibitör ya bir serbest enzime veya bir enzim-substrat kompleksine bağlanabilir. Her iki durumda da oluşan kompleks katalitik olarak inaktiftir. Örnek olarak, molekülün üç boyutlu yapısının oluşumuna katılan sülfidril grubuna sahip enzimler Ag+2, Pb+2, Hg +2 gibi ağır metal iyonları tarafından nonkompetitif, yani yarışmasız olarak inhibe edilirler. Kurşun zehirlenmesi (Pb) hem sentezinde iki yerde inhibisyonla anemiye neden olur.


18. Soru

Geriye Dönüşümsüz (İrreversibl) İnhibisyonu açıklayınız.

Cevap

İnhibitör enzimin aktif yeri ya da yakınında reaksiyona girdiğinde ve enzime sıkıca bağlandığında meydana gelir. Fiziksel ayırma işlemleri enzimden inhibitörü uzaklaştırmada etkisizdir. İnhibitör uzaklaştırılsa bile enzimin yapısında meydana getirdiği kalıcı bozukluklardan dolayı tekrar eski haline dönemez. Bu nedenle geriye dönüşümsüz olarak ifade edilir. Aktif yerinde serbest sülfhidril (-SH) grubu içeren enzimler iodoasetik asitle inhibe edilir. Yine aktif yerinde serbest serilhidroksil grupları olan enzimler organofosforlu bileşiklerle inaktive edilir. Asetilkolinin asetat ve koline hidrolizini katalizleyen asetilkolin esteraz enziminin inaktivasyonu geriye dönüşümsüz inhibisyona güzel bir örnektir. Asetilkolin nörotransmitter bir maddedir, yani iki nöron arasında ya da bir nöronla kas iplikçiği arasında sinaps olarak bilinen bağlantı yerlerinde kimyasal bir sinir impulsu aracısı olarak görev yapar. Nöron ucuna bir sinir uyarısı geldiğinde, buradan asetilkolin maddesi serbest bırakılır, bu madde uyarıyı ya sinir iplikçiği boyunca iletir ya da bir kasın kasılmasına öncülük eder. Görevini tamamlayınca asetilkolin esteraz enzimi tarafından hızla parçalanır. Ancak diizopropil fosfoşoridat (DPF) gibi kimyasal bir madde asetilkolini parçalayan asetilkolin esteraz enzimini inhibe ederse, sinirsel uyarı sürekli devam eder. Bu durum felç oluşumuna yol açar. DPF insektisitler ve sinir gazlarının temel bileşenidir. Serin aminoasidinin OH grubuna kovalent olarak bağlanır ve serin birçok enzimin aktif bölgesinde yer aldığı için enzimleri inaktif hale getirir. Bu madde ikinci dünya savaşında sinir gazı olarak kullanılmış ve solunum kaslarında felç oluşumu sonucu birçok insan hayatını kaybetmiştir.


19. Soru

Allosterik enzimler nelerdir? Ne işe yararlar

Cevap

Metabolizmada bazı çoklu enzim sistemlerinin çalışmasında, son ürünün miktarı hücre gereksinimini aştığında, metabolik yolun son ürünü tarafından veya dışarıdan başka bir madde tarafından bu enzim sisteminin düzenleyici enzimi inhibe edilir. Düzenleyici enzime ait reaksiyon yavaşladığında, bütün ardışık enzimler de substratları azaldığı için düşük hızlarda çalışırlar. Böylece metabolik yoldaki son ürününün üretim hızı hücrenin gereksinimiyle dengeye gelir. Bu şekilde üzerinde yer aldıkları bir metabolik geçidin düzenli çalışmasını sağlayan ve o metabolik geçit ile ilgili son ürün veya başka bir molekül tarafından aktiviteleri kontrol edilen enzimlere allosterik enzimler denir. Allosterik enzimler sayesinde metabolik yolların çalışmasının düzenlenmesi olayına feedback inhibisyon, başa tepki, son ürün inhibisyonu, geri itilim gibi isimler verilmektedir. Allosterik enzimlerce katalize edilen reaksiyonların hızını düzenleyen maddelere effektörler veya modülatörler denir. Bu maddeler enzim ile substratın birbirine bağlandığı bölgeden farklı olan ve allosterik bölge olarak ifade edilen özel bir bölgeden bağlanırlar. Negatif ve pozitif effektörler mevcuttur. Allosterik enzime bağlanmak suretiyle reaksiyonu yavaşlatan veya durduran maddelere negatif effektör veya modülatör, reaksiyonu hızlandıran maddelere ise pozitif effektör veya modülatör denir. Negatif effektörün bağlanması ile reaksiyon hızının azalması veya durması allosterik inhibisyon olarak isimlendirilir. Benzer şekilde pozitif effektörün bağlanması ile reaksiyon hızının artması ise allosterik aktivasyon olarak adlandırılır. Allosterik effektör substratın kendisi ise homotropik effektör, substrattan başka bir madde ise heterotropik effektör denir. Bazı enzimler birçok allosterik bölgeye sahiptir ve bunların bir kısmı pozitif bir kısmı da negatif effektörler içindir.


20. Soru

Allosterik enzimlerin önemli özellikleri nelerdir?

Cevap

Çalışmaları, aktif bölge dışındaki bir yere nonkovalent olarak bağlanan effektör madde tarafından düzenlenir; Allosterik effektörün enzime bağlanması sonucunda enzimin substrata ilgisi artabilir veya azalabilir; Metabolizmadaki reaksiyonların hızının düzenlenmesinde görev alan enzimlerin çoğu allosterik enzimlerdir; Çoğu birden fazla alt üniteden meydana gelmişlerdir; Çoğunlukla metabolik yolun ilk basamağına etki ederler; Enzim molekülünün üzerinde biri katalitik diğeri düzenleyici olmak üzere iki bölge bulunur.


21. Soru

İzoenzim nedir?

Cevap

Birden fazla molekül şeklinde bulunan enzimlere izoenzimler denir. Aynı kimyasal reaksiyonu katalize ettikleri halde kinetik özellikleri, aminoasit bileşimleri ve hatta dizeleri bakımından farklılık gösterirler. Aynı zamanda izoenzimlerin fiziksel, kimyasal ve immunolojik özellikleri bakımından belirgin farklar vardır. Günümüzde gelişmiş tekniklerle, aynı tepkimeyi katalizlediği halde farklı yapısal özellikler gösteren izoenzimler ayrı ayrı analiz edilerek miktarları veya aktiviteleri belirlenebilmektedir. Ölçülebilen her parametrenin bir birimi vardır ve sonuçlar bu birimlerle ifade edilir. Enzimlerin spesifik aktivitelerinin ölçümü için iki birim mevcuttur. Bunlar internasyonal ünite (IU) ve kataldir. IU birimi daha çok tercih edilir. Optimum ısı, pH ve substrat konsantrasyonunda bir dakikada bir mikromol substratın ürüne dönüşümünü katalizleyen enzim miktarına internasyonal ünite denir. Katal ise yine optimum şartlarda bir saniyede bir mol substratı ürüne çeviren enzim miktarıdır. Enzimlerin spesifik aktivite tayinlerinde çoğunlukla ya kaybolan yani reaksiyonda harcanan substrat miktarı ya da reaksiyon sonucunda meydana gelen ürün miktarı ölçülmektedir.


22. Soru

Koenzim nedir?

Cevap

Çoğu enzimlerin aktivite gösterebilmesi için protein yapısında olmayan organik maddelere ihtiyaç duyduğunu ve bunların koenzim olarak isimlendirildiğini konunun başlarında belirtmiştik. Koenzimler enzime sıkı bir şekilde bağlanmışsa, buna da prostetik grup adı veriliyordu. Burada önemli bazı koenzim grupları ve bunların basitçe görevleri hakkında bilgiler yer alacaktır. Koenzimler, genellikle bir atom veya atom grubu için alıcı (akseptör) veya verici (donör) rolü üstlenerek, bu grupları küçük substrat moleküllerinden alarak veya ilave ederek, grup transferinde, izomerizasyon reaksiyonlarında, oksidasyon redüksiyon olaylarının gerçekleşmesinde rol oynarlar.


23. Soru

Koenzimler kaç grupta toplanır? Nelerdir?

Cevap

Enerjice Zengin Trifosfatlar Bunlara daha çok endotermik metabolizma reaksiyonlarında ihtiyaç duyulur. - ATP (Adenozin trifosfat): ATP’nin fosfat grubu bir substrata aktarılarak ADP (Adenozin difosfat) ve fosforile substrat oluşur. İki fosfat grubu da substrata aktarılırsa, AMP (Adenozin monofosfat) ve pirofosfat oluşur. - UTP (Uridin trifosfat): Karbonhidrat metabolizmasında monosakkaritlerin epimerlerinin oluşması ve glukozitlerin taşınmasında koenzim olarak görev yapar. - CTP (Sitidin trifosfat) - GTP( Guanozin trifosfat)


24. Soru

Grup nakleden koenzimler nelerdir?

Cevap

- Pridoksal Fosfat: Aminoasitlerin transaminasyon ve dekarboksilasyon reaksiyonlarında görev yapar, - Tiyamin Pirofosfat: Alfa-ketoasit dekarboksilazların aktif merkezini oluşturur, - Koenzim A (CoA): Asetil gruplarının taşınmasında görev yapar, - Tetr


25. Soru

Enzimleri organik katalizörlerden ayıran özellikler nelerdir?

Cevap

Enzimler katalizör olarak nitelendirilseler de bazı yönleri ile anorganik katalizörlerden ayrılırlar. Bu farklar şunlardır;

  • Anorganik katalizörler çok çeşitli reaksiyonları katalize ettikleri halde, enzimler ancak kendileri için özel olan belirli maddeler üzerine etki gösterirler
  • Anorganik katalizörler katalize ettikleri reaksiyon tarafından değiştirilmezler ve reaksiyon sonunda değişiklik olmadan yeniden elde edilebilirler, enzimler ise aktiviteleri sırasında az çok tahrip olurlar, bu nedenle vücutta devamlı sentez edilmeleri gerekir.

26. Soru

Enzimin önemli özellikleri nelerdir?

Cevap

Enzimin tanımını oluşturan önemli özelliklerini maddeler halinde özetlersek;

  1. Canlı hücreler tarafından sentezlenen maddelerdir.
  2. Etki gösterebilmek için hücreye gereksinim duymazlar, laboratuar ortamında etki gösterirler.
  3. Isıya dayanıksız maddelerdir, yüksek ısı ile denatüre olurlar.
  4. Protein yapısındadırlar ve proteinler gibi primer, sekonder, tersiyer ve kuarterner yapıları vardır.
  5. Biyolojik reaksiyon hızlandırıcılarıdırlar.

27. Soru

Enzim reaksiyonlarının mekanizması nasıldır?

Cevap

Enzimler (E) substratları (S) ile bağlanır. Substrat enzim tarafından etkilenen sadece o enzime özgü özel bir bileşiktir. Substrat enzimin aktif bölgesine bağlanır. Enzimin üzerinde
bulunan, substratın bağlandığı özel yere enzimin aktif yeri veya aktif bölgesi denir. Bu  ere aynı zamanda katalitik bölge de denilmektedir. Aktif yer enzimin hacmine göre daha küçük ve üç boyutlu bir yapıya sahiptir. Enzimle substrat birbirine bağlandığında önce enzimsubstrat bileşiği (ES kompleksi) meydana gelir. Daha sonra bu bileşik enzimatik reaksiyon sonucunda oluşan
madde olarak tanımlanan ürüne (Ü) dönüşür (Şekil 5.1). Enzimler bir reaksiyonda birden
fazla substratla bağlanabildiği gibi, reaksiyon sonucunda bir veya birden fazla ürün oluşabilir.


28. Soru

Anahtar kilit modeli nedir?

Cevap

Enzimle substrat arasındaki ilişki anahtarla kilit arasındaki bağlantıya benzer. Bir kilidi aç ak istediğimizde ancak o kilide tam anlamıyla uygun anahtar elimizde varsa açabiliriz. 
Aksi halde açamayız. Aynı bunun gibi bir enzim reaksiyonunda da olay ancak o enzimin aktif yerine tam uyan bir substrat bağlanırsa gerçekleşir ve ürün meydana gelir.


29. Soru

Transisyon Durumu (Geçiş Noktası) nedir?

Cevap

Transisyon Durumu (Geçiş Noktası): Enerji engelinin tepe noktasına denir.


30. Soru

Enzimlerin pratik ve geleneksel isimlendirmesi nasıldır?

Cevap

Günlük hayatta kullanılan isimlendirme şeklidir. Bu tip isimlendirme pratik olmasına 
rağmen bilimsel araştırmalar için yeterli değildir. Bunun yerine bilimsel çalışmalarda
belli kurallara göre yapılan ve tüm dünyadaki araştırıcılar tarafından anlaşılabilen
ve karışıklığa yol açmayan isimlendirme kullanılır. Pratik isimlendirmeye şu örnekleri
verebiliriz; Oksidazlar, kinazlar, mutazlar, fosforilazlar.


31. Soru

Enzimlerin altı ana sınıfı nelerdir?

Cevap

Enzimlerin altı ana grubu şöyledir;

  1. Oksidoredüktazlar
  2. Transferazlar
  3.  Hidrolazlar
  4.  Liyazlar
  5. İzomerazlar
  6. Ligazlardır

32. Soru

Oksidoretüktazl nedir?

Cevap

Oksidoretüktazlar: Oksidasyon redüksiyon reaksiyonlarının oluşumunu sağlayan enzimlerdir. Bu enzimler hidrojen veya oksijen atomlarını ya da elektronları bir substrattan diğerine
aktarırlar. Örnek; laktat dehidrojenaz (LDH)


33. Soru

Transferaz enzimi nedir?

Cevap

Transferazlar: Aldehit, keton, fosfat gibi fonksiyonel grupları taşıma görevi yapan enzim
ana sınıfıdır. Örnek; aspartat aminotransferaz (AST), alanin aminotransferaz (ALT)


34. Soru

Hidrolaz enzimi nedir?

Cevap

Hidrolazlar: Substratın çeşidine göre ester, eter, peptit gibi bağlar üzerine etki ederek,
su aracılığı ile onları parçalayan enzimlerdir. Örnek; amilaz, üreaz, arjinaz


35. Soru

Liyaz enzimi nedir?

Cevap

Liyazlar: Hidrolizden başka bir mekanizma ile organik moleküllerdeki grupların ayrılmasını
sağlayan enzimlerdir. Örnek; aspartat amonyak liyaz, piruvat dekarboksilaz


36. Soru

İzomeraz enzimi nedir?

Cevap

İzomerazlar: Substratın izomerizasyonunu katalizlerler. Molekül içinde tekrar düzenlenmeyi sağlarlar. Örnek; glukoz fosfat izomeraz


37. Soru

Ligaz enzimi nedir?

Cevap

Ligazlar: Daha büyük bir molekülü oluşturmak için iki metabolitin bağlanmasına neden
olurlar. C–O, C–N veya C–C bağlarını kurarlar. Örnek; pirüvat karboksilaz, glutamin 
sentetaz, DNA ligaz


38. Soru

ATP (Adenozin trifosfat) nedir?

Cevap

ATP (Adenozin trifosfat): ATP’nin fosfat grubu bir substrata aktarılarak ADP (Adenozin 
difosfat) ve fosforile substrat oluşur. İki fosfat grubu da substrata aktarılırsa, AMP (Adenozin monofosfat) ve pirofosfat oluşur.


39. Soru

Pridoksal Fosfat nedir?

Cevap

Pridoksal Fosfat: Aminoasitlerin transaminasyon ve dekarboksilasyon reaksiyonlarında
görev yapar,


40. Soru

Tiyamin Pirofosfat nedir?

Cevap

Tiyamin Pirofosfat: Alfa- ketoasit dekarboksilazların aktif merkezini oluşturur,


41. Soru

Kobalamin (B12 vitamini) nerede görev alır?

Cevap

Kobalamin (B12 vitamini): Metil malonil CoA’nın süksinil CoA’ya dönüşümünde gereklidir.


42. Soru

Lipoik asit nerde görev alır?

Cevap

Lipoik asit: Açil gruplarının taşınmasında görev yapar.


43. Soru

Koenzim Q (Ubikinon) enziminin görevi nedir?

Cevap

Koenzim Q (Ubikinon): Biyolojik oksidasyon sisteminde elektron taşınmasında yer alır.


44. Soru

Demirli porfirinler nedir?

Cevap

Demirli porfirinler: O2 ve elektron taşıyan enzimlerin prostetik grubudur.


Yukarı Git

Sosyal Medya'da Paylaş

Facebook Twitter Google Pinterest Whatsapp Email