aofsoru.com

Destinasyon Yönetimi Dersi 8. Ünite Sorularla Öğrenelim

Destinasyon Markası

1. Soru

Ürün kavramını tanımlayınız?

Cevap

Ürün; ilgi, dikkat ve tüketim için pazara
sunulabilecek, istek ya da talebi karşılayabilecek her şey
olarak tanımlanmaktadır.


2. Soru

Amerikan Pazarlama Birliği’ne göre marka kavramını
açıklayınız

Cevap

Bir satıcının ürünlerini tanımlayan ve onları
rakiplerinden ayırt etmeyi amaçlayan bir isim, terim,
işaret, sembol, şekil ya da bunların bir kombinasyonudur.


3. Soru

Tüketici için marka ne anlam taşımaktadır?

Cevap

Tüketici için marka;
• Ürün riskini azaltma,
• Zamandan tasarruf,
• Kendini ifade etme, statü, öz benlik ve
• Garanti-muhatap anlamını taşımaktadır.


4. Soru

Üretici için marka ne anlam taşımaktadır?

Cevap

Üretici için marka;
• Satıcının işini kolaylaştırma,
• Yüksek fiyatlandırma,
• Marka sadakati ve
• Satılabilir bir değerdir.


5. Soru

Marka farkındalığı kavramının kelime anlamı nedir?

Cevap

Marka farkındalığı kavramının kelime anlamı
“Tüketicinin hedef kitlenin markanın farkında olma
durumu”dur.


6. Soru

Marka farkındalığını yaratmak ve arttırmak için dikkat
edilmesi gereken noktalar nelerdir?

Cevap

• Markaya tanınırlık ve hatırlanırlık sağlamayı
amaçlayan mesajların gerek biçimsel, gerek
içeriksel gerekse kullanıldıkları ortam açısından
diğer mesajlardan farklı olması gerekmektedir.
• Karakter, logo, amblem, marka ismi gibi
sembollerin ve ambalaj gibi ek öğelerin kullanımı
marka farkındalığı yaratmada en etkili taktikler
konumundadır.
• Markanın halkla ilişkiler kaynaklı çeşitli haberler ve
değişik yazılar ile medyada yer alması, geniş bir
kitlede doğal yolla farkındalık oluşmasını sağlar.
• Farklı alanlarda gerçekleşen aktivitelere sponsor
olmak, markanın kalıcı ve etkili bir farkındalık
yaratmasını sağlar.


7. Soru

Tüketicilerin markaya yönelik duyduğu inanç kaç
boyutta incelenmektedir?

Cevap

Tüketicilerin markaya yönelik duyduğu inancı iki
boyut altında toplanabilir. Bunlardan birincisi tüketicilerin
psikolojik kaygılarını azaltan güven boyutudur. Marka
sadakatinin ikinci boyutu ise duygusal, yani sevme hoşlanma durumundan oluşan bir boyuttur. Araştırmalar,
markaya yönelik duygusal bir bağ geliştiğinde, marka
sadakatinin de kendiliğinden gerçekleştiğini ortaya
koymaktadır.


8. Soru

Tüketicilerin zihninde marka imajı nasıl
oluşturulmaktadır?

Cevap

Tüketiciler markalarla ilgili hem markanın
planlayıp yönettiği iletilere hem de çevresel faktörler
kaynaklı pek çok iletiye maruz kalırlar. Gerek bu iletiler
gerekse tüketicinin kullanım deneyimleri sonucunda
markalar hakkında tüketicilerin zihninde çeşitli
çağrışımlar oluşur. Marka imajı kavramı bu çağrışımlara
bağlı olarak tüketici belleğinde marka hakkında yansıtılan
algılamalardan oluşur.


9. Soru

Marka imajı kavramını açıklayınız

Cevap

Marka imajı, “tüketicinin zihninde yer alan
markanın bütüncül resmi” olarak tanımlanmaktadır.


10. Soru

Marka kimliği ve kişiliği arasında nasıl bir ilişki
bulunmaktadır?

Cevap

Marka kişiliği ile markaların tıpkı insanlar gibi
çeşitli kişilik öğelerine sahip olabileceği öngörülür. Tabii
ki bu kişilik özellikleri, markalar tarafından stratejik
olarak planlanır ve tüketicilere iletilmeye çalışılır. Çağdaş,
genç, entelektüel, tutucu, yaşlı gibi bir marka ile
çağrışımlandırılmış pek çok özellik sayabiliriz. İnsanlar,
sosyal ortamlarında kişiliklerini kendilerine yakın
buldukları insanlarla sosyalleşmeyi tercih eder. Aynı
durum marka tercihlerine de yansımaktadır. Araştırmalar,
tüketicilerin kendi kişilikleri ile markaların kişilikleri
arasında uyum aradığını göstermektedir.


11. Soru

Marka değer önerisi kavramını açıklayınız.

Cevap

Markanın değer önerisi, marka tarafından
sunulan ve tüketiciye değer sağlayan fiziksel, duygusal ve
kişisel faydanın belirtilmesidir. Değer önerisi için en gözle
görülür ve temel fayda fiziksel faydadır. Bu tip bir fayda,
genellikle ürün ya da hizmet tarafından doğrudan tüketici
için gerçekleştirilen fonksiyonlarla ilgili olacaktır.


12. Soru

Marka değer önerisi destinasyonlar açısından
tüketicilere ne gibi faydalar sağlamaktadır?

Cevap

Marka değer önerisine destinasyonlar açısından
baktığımızda bir destinasyonun fiziksel faydası, sağladığı
güneş-deniz, kayak gibi imkânlar olabilirken duygusal
faydası ise eğlence, romantizm gibi olabilir. Kişisel fayda
da ise tatil deneyimini yaşama, kendini gerçekleştirme,
ruhunu özgürleşme gibi öz benliğe seslenen faydalar örnek
verilebilir.


13. Soru

Turizm sektöründe destinasyon imajı kavramı nasıl
tanımlanır ve hangi süreçte kullanılır?

Cevap

Destinasyon imajı, “zaman içinde bir yere ilişkin
oluşan izlenimler, inançlar, fikirler, beklentiler ve
duygular toplamı” olarak tanımlanmaktadır. Destinasyon
imajı sadece karar alma sürecini etkilememekte, aynı
zamanda turistlerin karar verdikten sonraki davranışlarını da koşullandırmaktadır. Diğer bir ifade ile destinasyon
imajı, destinasyon seçimini etkilemekle sınırlı değildir.
Ayrıca destinasyon ürünü dokunulamaz olduğundan
destinasyonun imajı turistin seyahat öncesi destinasyona
ilişkin sahip olduğu tek algıdır.


14. Soru

Destinasyon imajına ait özellikler nelerdir?

Cevap

• Destinasyon imajı genellikle kalıplaştırılır,
destinasyona ilişkin seçilen fikirler başkalarının
beklentilerine göre oluşturulur.
• Destinasyon imajı, destinasyonu henüz ziyaret
etmemiş olanlar için çok daha farklı ve
karmaşıktır.
• Destinasyon imajı, az bilinen küçük yerleşim
yerleri haricinde, turizm acentalarının çabaları
yerine ticari olmayan iletişim faaliyetlerinden
etkilenmektedir.
• Destinasyon imajı, bilgi kaynakları içinde en çok
kulaktan kulağa iletişimden etkilenmektedir.
• Destinasyon imajı, güçlülük açısından
değişkenlik gösterir ve değişime karşı hassastır.
• Tanıtımın önemli olması durumunda, reklam
yerine özellikle medya ilişkileri sayesinde
destinasyon imajını daha fazla etkileyebilecek
halkla ilişkiler kullanılabilir.
• Destinasyon imajı bireysel destinasyonlar için
çok daha önemlidir.
• Destinasyon imajı farklı kitleler arasında da
değişiklik gösterdiğinden bir değil pek çok imaj
olabilir.
• Destinasyon imajı bölgeler arasında farklılık
gösterir.


15. Soru

Destinasyonlara yönelik iletişim faaliyetleri kimler
arasında ve nasıl yapılmaktadır?

Cevap

Destinasyonlara yönelik iletişim faaliyetleri,
turizm ürününü sağlayanlar ve dağıtım kanallarındaki
aracılar ile potansiyel turistler arasındaki iletişim sürecidir.
İletişim faaliyetleri turistin sahip olduğu imaja göre
biçimlendirilmelidir. Dolayısıyla daha önceden
destinasyonu ziyaret etmemiş potansiyel turistler için
destinasyona yönelik tatil kararı vereceği zaman,
destinasyonu fark etmelerini sağlamak amacıyla iletişim
faaliyetleri bilgilendirici olmalıdır. İkinci aşamada ise ikna
edici iletişim faaliyetleri gelmektedir. İkna edici iletişim
çabaları, potansiyel turistleri satın almaya ikna etmek
amacıyla oluşturulan imajı şekillendirmektedir.
Destinasyonu daha önceden ziyaret etmiş, deneyimsel
imaja sahip olan turistler içinse hatırlatıcı iletişim
stratejileri uygun olacaktır. Bu sayede destinasyonun
sürekli hafızalarda kalması sağlanarak yeniden
destinasyonu ziyaret etmeleri ve yakınları ve arkadaşları
ile sahip oldukları deneyimsel imajı paylaşmaları
arzulanmaktadır.


16. Soru

Destinasyon imajının oluşması sürecinde neler etkili
olmaktadır?

Cevap

Destinasyon imajının oluşması sürecinde bilgi
kaynakları ve kişisel özellikler önemli rol oynamaktadır.
Bilgi kaynakları daha önceki deneyimleri, kişisel faktörler ise
bireyin psikolojik ve sosyal özelliklerini kapsamaktadır


17. Soru

Destinasyon imajının oluşturulması sürecinde
kullanılan bilgi kaynakları nasıl olmalıdır?

Cevap

Bilgi kaynaklarında kullanılacak çekiciliğin
belirlenmesi ve seçilmesi, iletişim etkisi ile doğrudan
ilişkilidir. Çekicilikler, mesaj sunumunun temel
belirleyicilerinden biri olduğu gibi ürünlerin reklamcılık
aracılığıyla konumlandırılmasında ya da yeniden
konumlandırılmasında da temel oluşturan önemli bir karar
alanı olarak görülmelidir. Her ne kadar bir destinasyon
imajını etkileyen unsurların hepsini birden kontrol etmek
mümkün olmasa da reklam, enformasyon ofisleri, halkla
ilişkiler, seyahat acentaları ve tur operatörleri ve diğer
tutundurma karması unsurları gibi iletişim kanallarını
yönlendirmek mümkün olabilmektedir.


18. Soru

İmaj oluşturma ajanları olarak tanımlanan bilgi
kaynaklarını sınıflandırınız ve açıklayınız.

Cevap

• Birinci grup: Bu grup, doğrudan bireyi ikna etmeye
yönelik bilgi kaynaklarından oluşmaktadır.
Geleneksel reklamcılık türleri bu grupta yer
almaktadır. Televizyonun, radyonun, broşürlerin,
raketlerin, ilan panolarının (billboardlar) ve yazılı
medyadaki reklamların, iletişimciler tarafından olası
ziyaretçilerin zihinlerinde, arzulanan destinasyon
imajının oluşturulması için kullanılmasıdır.
• İkinci grup: Bu grupta yer alan ajanlar, dolaylı
bir şekilde bireyleri ikna etmeye yönelik bilgi
kaynaklarından oluşmaktadır. Bu grupta yer alan
ajanlardan ilki, destinasyon imajını oluşturmaya
yönelik mesajlarda ünlü kullanımı ikincisi ise
destinasyona yönelik makaleler, haberler ve
hikâyeler oluşturmaktadır.
• Üçüncü grup: Bu grupta yer alan bilgi kaynaklarını
bağımsız ajanlar olarak sınıflandırılmaktadır.
Bağımsız imaj biçimlendirme ajanları haberler,
belgeseller, filmler ve makalelerden oluşmaktadır.
• Dördüncü grup: Dördüncü gruptaki destinasyon
imajı biçimlendirme ajanlarını, yakınlarımızdan ve
arkadaşlarımızdan isteyerek ya da istemeyerek elde
ettiğimiz bilgiler oluşturmaktadır. Bu kaynaklardan
gelen bilgiler tarafsız oldukları için diğer ajanlara
göre güvenilirliği ve ikna ediciliği daha yüksektir.
• Beşinci grup: Son bilgi kaynağı ise organik ajandır.
Organik ajan, bireyin geçmişteki deneyimlerine
bağlı olarak destinasyona yönelik bir imaja sahip
olmasıdır. Organik ajan en güvenilir olanıdır.
Mevcut durumların geçmişteki deneyimlerle
karşılaştırılması sonucunda, bireyin kendisi
subjektif bir değerlendirmede bulunmaktadır.


19. Soru

Kişisel faktör destinasyon imajının oluşumda nasıl
etkili olmaktadır?

Cevap

Bir bireyin kişisel özellikleri ya da içsel faktörleri
imajın oluşumunu etkileyeceğinden, bireyin destinasyon
hakkında inançları, maruz kaldığı dışsal uyarıcılar
tarafından biçimlenebilir ancak bu inançlar doğası gereği
bireyin içsel faktörlerine bağlı olarak farklılaşmaktadır. Bu
yüzden birey tarafından algılanan imaj, destinasyon
tarafından yansıtılan bireyin ihtiyaçları, güdüleri, daha
önceki bilgileri, tercihleri ve diğer kişisel özellikleri
tarafından şekillenecektir. Bu açıdan bakıldığında kişisel
faktörler içsel belirleyicilere, diğer bir ifade ile sosyodemografik
(cinsiyet, yaş, eğitim seviyesi vb.) özellikler
ile psikolojik (güdüler, değerler vb.) doğasına karşılık
gelmektedir.


20. Soru

Yöneticilerin üstlendiği yönetsel rollerden olan bilgi
sağlama rolünü açıklayınız.

Cevap

İşletme içinden ve dışından çeşitli kanallarla bilgi
toplanması ve toplanan bilginin ilgililere aktarılmasına
ilişkin faaliyetler, yöneticinin bilgi sağlama rolünü
oluşturur.


21. Soru

Hangi firmalar tarafından sadık müşterilere ne gibi
uygulamalar yapılmaktadır?

Cevap

Sadık müşterilerin oldukça değerli olduğu algısı,
birçok işletmeyi tekrar satın alma davranışını
cesaretlendirmeyi amaçlayan sürekli müşterilerine yönelik
fiyat indirimleri ve teşvik uygulamaları gibi pahalı sadakat
programları uygulamaya yöneltmektedir. Bu eğilim başta
hava yolları, oteller, restoranlar, kumarhaneler, kruvaziyer
turlar, temalı ve eğlence parkları olmak üzere turizm
sektöründe de yaygın bir şekilde uygulanmaktadır.


22. Soru

Hangi nedenlerden dolayı sadık olan müşteriler yeni
müşterilerden daha kârlı olmaktadırlar?

Cevap

• Sadık müşterilerin fiyata karşı duyarlılıkları
düşük olduğundan, bir marka için daha fazlasını
ödemeye hazırdırlar.
• Sadık müşteriler satın alacakları hizmete aşina
olduklarından, sunumlar daha maliyetsiz
olmaktadır.
• Daha sabit bir gelir kaynağını temsil
ettiklerinden, gelecekteki pazarlama maliyetlerini
düşürmektedirler.
• İşletmeler sadık müşterilerinin kişisel bilgilerini
ellerinde tuttuklarından, istemeleri durumunda
doğrudan pazarlamanın avantajlarından
kolaylıkla yararlanabilmektedirler.
• Sadakat, gelecekteki olası marka rekabeti
dönemlerinde, müşterilerin kendi markalarını
tercih edecek olmalarından dolayı, alıcı-satıcı
arasındaki ilişkiyi bir güvence altına almaktadır.
• Sadık müşterilerin, hizmet ya da ürün
sağlayıcısından kaynaklanan bir hataya karşı çok
daha fazla affedici bir konumda olmaları
beklenmektedir.
• Daha fazla satış rakamı anlamına gelebilecek
olumlu kulaktan kulağa iletişim anlamına
gelmektedir


23. Soru

Turistlerin aynı veya benzer bir destinasyonu ziyaret
etmelerinin nedenleri nelerdir?

Cevap

Turistlerin aynı veya benzer bir destinasyonu
ziyaret etmelerinin beş nedeni bulunmaktadır.
Bunlar;
• Yeni ve farklı bir destinasyon seçiminde ortaya
çıkabilecek olası tatminsizlik deneyimini
azaltmak,
• Daha önceki ziyaretlerindeki benzer kişilerle
birlikte olmak,
• Daha önce ziyaret ettiği destinasyona yönelik
duygusal bağları yeniden yaşamak,
• Daha önceki ziyaretlerinde destinasyonun ihmal
ettiğini düşündüğü yerlerini ziyaret etme arzusu
diğer bir ifade ile destinasyonu daha fazla
keşfetmek,
• Destinasyonu diğer insanlara göstererek,
destinasyonu ziyaret eden diğer turistlerin de
benzer bir şekilde tatmin olma deneyimini
yaşadıklarını görmek isteğidir.


24. Soru

Sadakat hangi değişkenler yardımıyla ölçülmektedir?

Cevap

Sadakat; tercih etme, beğenme, güdü, güven,
tekrar satın alma davranışı ya da olumlu kulaktan kulağa
iletişim gibi davranış kalıplarının şekillendirdiği duygular
ve tutumlar aracılığıyla ölçülebilir.


25. Soru

Destinasyon sadakatini ölçmede kullanılan en yaygın
değişkenler nelerdir?

Cevap

Destinasyon sadakatini ölçmede kullanılan en
yaygın değişkenler destinasyonu başkalarına tavsiye etme,
tekrar ziyaret etme niyeti ya da gerçekleşen tekrar ziyaret
etmelerdir.


26. Soru

Destinasyon pazarlaması özünde kaç eylemi
barındırmaktadır?

Cevap

• Destinasyon için, güçlü ve çekici bir
konumlandırma geliştirmek,
• Ürün ve hizmetleri, mevcut ve potansiyel alıcı ve
kullanıcıları özendirecek şekilde geliştirmek,
• Ürün ve hizmetlerin, etkin ve erişilebilir şekilde
teminini sağlamak,
• Potansiyel kullanıcılar, ayırt edici avantajın
farkına varana kadar, kentin cazip yönleri ve
yararlarını tanıtmak. Planlama esnek ve dinamik
bir süreçtir.


27. Soru

Destinasyon pazarlama stratejileri nelerdir?

Cevap

• İmaj pazarlaması: İmaj ne kolaylıkla gelişir ne
de kolayca değişir. Anlık olmadığı gibi ayrıntılı
bir pazarlama stratejisine dayanmalı ve temeli
çok yönlü pazarlama karması çalışmalarıyla
sağlam bir şekilde oluşturulmalıdır. İmaj
pazarlamasındaki hedeflerden biri, inandırıcı ve
kanıtlanabilir akılcı bir slogan geliştirmektir.
Örneğin İrlanda, son yıllardaki ekonomik
gelişmesini vurgulayan ‘Celtic Kaplanı’ sloganını
kullanmaktadır.
• Çekicilik-cazibe pazarlaması: İmaj geliştirmek
tek başına yeterli değildir. Kentler çekiciliklerini
oluşturmalı veya var olanları parlatmalıdır. Bu
anlamda, bazı kentler çok şanslıdır ve eşsiz bazı
çekiciliklere baştan sahiptir. Kanallar kenti
Venedik bu duruma örnek gösterilebilir.
• Altyapı pazarlaması: Altyapısı güçlü kentler
avantaj sahibidirler. Caddeler, havaalanları, güçlü
ulaşım, konaklama altyapıları gibi imkânlara
sahip olan kentlerin diğer kentlerden bir adım
önde olması normal bir durumdur.
• Kişi pazarlaması: Dördüncü strateji ise bir kenti
ünlü kişiler ile pazarlamaktır. Ünlü veya tarihî bir
sima ile bağ kurmak, imaj oluşturma,
hatırlanılırlığı arttırma ve cazibe merkezi
oluşturmada önemli rol oynar. Örneğin Prag şehri
Kaftanın yurdu olarak pazarlanmaktadır.
Türkiye’de ise Konya, Mevlânâ’nın yurdu olarak
konumlanmaktadır


28. Soru

Kentler hangi temel çekicilik unsuru üzerine fikir ve
stratejiler geliştirebilirler?

Cevap

• Doğal güzellik ve özellikler: En şanslı kentlerdir.
Var olanı korumak ve doğru iletişimi yapmak
çoğu zaman yeterlidir.
• Tarih ve önemli şahsiyetler: Tarihi olayların ve
kişilerin yurdu sayılan yerler ilgi çekmekte ve bu
konumlandırmalarından önemli kazançlar
sağlamaktadır.
• Alışveriş Yerleri: Oxford Street-Londra,
Kurfürstendamm-Berlin, Las Ramblas-Barcelona
ünlü alışveriş mekânlarına örnek olarak
verilebilir.
• Kültürel Etkinlik: Kentler, kültürel etkinliklere
destek vererek, kentlerine değer kazandırmaya
çalışmaktadır. Ayrıca her yıl Avrupa Birliği bir
kültür başkenti seçmektedir, genel olarak kültür
başkenti olarak seçilen kentlerin yaklaşık
%10’luk bir ziyaretçi artışı sağladığı
görülmektedir.
• Eğlence ve dinlence: Birçok kent ziyaretçileri
için eğlence ve dinlenme alanları yaratmaktadır.
Temalı parklar da bu duruma örnektir.
• Spor alanları: Spor kulüpleri bazen kentlerin bile
önüne geçebilir. Bu duruma Manchester United
ve Barcelona takımları örnek verilebilir.
• Festivaller: Festivalleri takip eden gideceği
destinasyonu ve zamanlamayı buna göre
belirleyen önemli bir kitle vardır..
• Anıtsal yapılar: Mevcut anıtsal yapıları ön plana
çıkarmak da bir kent için doğru bir
konumlandırma stratejisi olabilir.
• Müzeler: Son yıllardaki “müze akımı” da önemli
bir çekicilik unsurudur. En çok ziyaretçi çeken
müzeler arasında Paris’teki Louvre ve
Londra’daki British Museum örnek verilebilir.
• Diğerleri: Kimi zaman beklenmedik bir yapı gibi
bir sembol hâline gelerek önemli bir ziyaretçi
kitlesi oluşturabilir. Heathrow havaalanı,
Moskova Metrosu, Berlin TV/Radyo kulesi gibi.


29. Soru

Bir destinasyonun planlanan imajını hedef kitleye
aktarmada kullanılan en önemli araçlar nelerdir?

Cevap

• Slogan Tema
• Görsel Simge
• Etkinlik


30. Soru

Ürün nedir?

Cevap

Ürün ilgi, dikkat ve tüketim için pazara sunulabilecek, istek ya da talebi karşılayabilecek her şey olarak tanımlanabilir (Uztuğ, 2003). Bu tanımdan yola çıkarak her şeyin pazarlanabileceği iddia edilebilir. Somut bir maldan bir hizmete bir kişiden bir davranışa kadar, neredeyse pazarlanamayacak hiçbir şey yoktur


31. Soru

Marka kavramını açıklayınız.

Cevap

Amerikan Pazarlama Birliği’nin tanımına göre marka; “Bir satıcının ürünlerini tanımlayan ve onları rakiplerinden ayırt etmeyi amaçlayan bir isim, terim, işaret, sembol, şekil ya da bunların bir kombinasyonudur” (Wood, 2000). Bir başka tanıma göre ise “bir marka, bir satıcının mal ve hizmetlerini diğer satıcılarınkinden ayıran bir isim, terim, işaret, sembol veya herhangi başka bir özelliktir” (Ar, 2007). Bu iki tanı incelendiğinde en önemli değişikliğin ‘herhangi başka bir özellik’ kavramının tanıma eklenmesi olduğu görülmektedir. Tanıma eklenen ‘herhangi başka bir özellik’ kavramı; bir markayı yapılandıran, oluşturan şeylerin sadece terim, isim, logo gibi şeylerden oluşmadığı; marka ile ilgili yapılan tüm iletişim faaliyetlerinin çağrışımların oluşumunda rol almasının ve öneminin günümüzde anlaşılmış olmasından kaynaklanmaktadır


32. Soru

Markaların tüketicilere sağladıkları yararlar nelerdir? 

Cevap

Markalar, tüketicilere sağladıkları işlevsel-somut yararların dışında çok çeşitli, kendini ifade etme, statü sağlama, öz benliğine katkı sağlama gibi yararlar da sağlar. Markaların tüketiciler açısından yararlarına bakarken ‘garanti-muhatap’ kavramlarını da göz ardı etmemek gerekir. Güçlü ve güvenilir markadan alışveriş yapan bir tüketici satış sonrası herhangi bir sorunla karşılaşırsa karşısında bir muhatap vardır. Tüketici, iletişim kurabileceği ve sorununu dinleyerek, onu mağdur etmeden çözüm bulabilecek bir kurum bulabilir.


33. Soru

Markaların üretiler açısından faydaları nelerdir?

Cevap

Markaların en başta satıcının işini kolaylaştırması olduğunu görmekteyiz. Güçlü bir markanın mağazasında alışveriş yapıldığında, örneğin Apple’ın mağazasında iphone satın alınmak istendiğinde, muhtemelen tüketici istemedikçe bir personel tüketiciye ürün özellikleri, markanın kalitesi hakkında bilgi vermeyecektir. Çünkü tüketici zaten markanın kalitesine ve ürünlerinin sunduklarına ikna olmuş hatta ürünlerinin özelliklerini mağazaya gelmeden önce öğrenmiş olacaktır. Bu durumda satış, aracılara ve mağaza için ikna stratejilerine gerek kalmadan gerçekleşmiş olacaktır. Üreticiler için markalaşmanın belki de en önemli faydası, ürünlerini yüksek fiyatlandırma imkânı sağlamasıdır. Ürünlerin tüketicilere sunduğu temel fiziksel faydasının yanında pek çok psikolojik ve sembolik yarar da sunmaktadır. Fiziksel faydanın dışında kalan tüm yararlar sayesinde markalar tüketicilere katma değer sunmaktadır. Bu ‘eklenen değer’ tüketici için ne kadar anlamlıysa markaya ürünün fiyatını o denli yüksek tutabilme fırsatı sunar. Markanın üreticilere sağladığı faydalardan biri de marka sadakatidir. Markalar başlı başına satılabilir birer değerdir. Güçlü bir markaya sahip olmanın belki de en kolay yolu hâli hazırda güçlü olan bir markanın ismini satın almaktır.


34. Soru

Marka farkındalığı kavramını açıklayınız.

Cevap

Marka farkındalığı kavramı kelime anlamından da kolayca çıkarılabileceği üzere tüketicinin hedef kitlenin markanın farkında olma durumunu açıklar. Bu durumu ‘hatırlama’ ve ‘tanıma’ kapsamında ele almak gereklidir. En basit düzeyde tanımayı markayı gördüğünde veya iletişime maruz kaldığında anlamlandırabilmesi hatırlamayı ise satın almaya yönelik güdülenmesi sırasında markanın tüketicinin aklına gelmesi olarak tanımlayabiliriz.


35. Soru

Marka farkındalığını yaratmak ve arttırmak için dikkat edilmesi gereken noktalar nelerdir?

Cevap

Marka farkındalığını yaratmak ve arttırmak için dikkat edilmesi gereken noktalar şu şekilde özetlenebilir:

• Markaya tanınırlık ve hatırlanırlık sağlamayı amaçlayan mesajların gerek biçimsel, gerek içeriksel gerekse kullanıldıkları ortam açısından diğer mesajlardan farklı olması dikkat edilmesi gereken ilk noktadır. Mesajda söylenenlerin hatırlanabilmesi için yaratıcılığa dayalı bir çalışmanın gerçekleşmesi ve ögelerin farklı kullanılması gerekir. Sloganlar, reklam müzikleri mesajın dikkati çekerek hatırlanmasında oldukça etkilidir.

• Karakter, logo, amblem, marka ismi gibi sembollerin ve ambalaj gibi ek ögelerin kullanımı marka farkındalığı yaratmada en etkili taktikler konumundadır. Çünkü bir markayı rakiplerden farklı kılmada, ona farklı anlamlar yüklemede semboller büyük etki gücüne sahiptir. Ambalaj, tipografi, renk gibi ek ögeler ise özellikle tanımanın oluşumunda önemlidir. Ayrıca, görsel ögelerin sözel ögelere oranla daha çabuk kavranıp hatırlanması sembol ve ek öge kullanımını gerekli kılan bir diğer etmendir.

• Markanın halkla ilişkiler kaynaklı çeşitli haberler ve değişik yazılar ile medyada yer alması, geniş bir kitlede doğal yolla farkındalık oluşmasını sağlar. Basında, haber ve değişik yazı türlerinin içerik malzemesi olarak yayımlanması, çoğu kez reklamdan daha etkili olur.

• Farklı alanlarda gerçekleşen aktivitelere sponsor olmak, markanın kalıcı ve etkili bir farkındalık yaratmasını sağlar. Bu sayede, ilgili aktivitenin, aktif izleyicileri, pasif izleyicileri ve medya izleyicileri farkında olmadan farkındalık yaratılabilir


36. Soru

Marka sadakati kavramını açıklayınız.

Cevap

Marka sadakati, “tüketicinin markaya olan inancının gücü” olarak tanımlanmaktadır (Uztuğ, 2003). Tüketicilerin markaya yönelik duyduğu inancı iki boyut altında toplayabiliriz. Bunlardan birincisi tüketicilerin psikolojik kaygılarını azaltan güven boyutudur. Bir iş adamının iş seyahatlerinde hep aynı oteli tercih etmesi bu duruma örnek olarak gösterilebilir.


37. Soru

Marka imajı kavramını açıklayınız. 

Cevap

Tüketiciler markalarla ilgili hem markanın planlayıp yönettiği iletilere hem de çevresel faktörler kaynaklı pek çok iletiye maruz kalırlar. Gerek bu iletiler gerekse tüketicinin kullanım deneyimleri sonucunda markalar hakkında tüketicilerin zihninde çeşitli çağrışımlar oluşur. Marka imajı kavramı işte bu çağrışımlara bağlı olarak tüketici belleğinde marka hakkında yansıtılan algılamalardan oluşur. Howard ve diğerleri, marka imajı kavramını “tüketicinin zihninde yer alan markanın bütüncül resmi” olarak tanımlamaktadır (Uztuğ, 2003).


38. Soru

Marka kimliği kavramını açıklayınız.

Cevap

Marka kimliği, Aaker tarafından “biricik” marka bütünü olarak tanımlanır. Marka kimliği işlevsel, duygusal ya da kendini ifade etme yararlarını kapsayan değer önerisini geliştirerek marka ve müşteriler arasındaki ilişkinin kurulmasını sağlamaktadır


39. Soru

Marka kişiliği kavramı ne anlama gelir?

Cevap

Marka kişiliği ile markaların tıpkı insanlar gibi çeşitli kişilik ögelerine sahip olabileceği öngörülür. Tabii ki bu kişilik özellikleri, markalar tarafından stratejik olarak planlanır ve tüketicilere iletilmeye çalışılır. Çağdaş, genç, entelektüel, tutucu, yaşlı gibi bir marka ile çağrışımlandırılmış pek çok özellik sayabiliriz. İnsanlar, sosyal ortamlarında kişiliklerini kendilerine yakın buldukları insanlarla sosyalleşmeyi tercih eder. Aynı durum marka tercihlerine de yansımaktadır. Araştırmalar, tüketicilerin kendi kişilikleri ile markaların kişilikleri arasında uyum aradığını göstermektedir. Kimlik ve kişiliği olmayan destinasyonlar tüketicilerin zihinlerinde hep gerilerde kalırlar. Tüketiciler belirgin kimlik ve kişilik ögelerine sahip kendilerinde iz bırakan destinasyonları diğerlerine tercih eder.


40. Soru

Markanın değer önerisini oluşturan ve tüketiciye değer sağlayan fiziksel, duygusal ve kişisel faydalar kavramları neyi ifade etmektedir?

Cevap

Markanın değer önerisi, marka tarafından sunulan ve tüketiciye değer sağlayan fiziksel, duygusal ve kişisel faydanın belirtilmesidir. Değer önerisi için en gözle görülür ve temel fayda fiziksel faydadır. Bu tip bir fayda, genellikle ürün ya da hizmet tarafından doğrudan tüketici için gerçekleştirilen fonksiyonlarla ilgili olacaktır. Örneğin, Coca Cola’nın içenleri serinletmesi fiziksel bir faydadır. Bir markanın satın alınması ya da kullanılması, tüketiciye pozitif bir his verdiğinde, o marka duygusal bir fayda sağlıyor demektir. Duygusal faydalar, markaya sahip olma ve markayı kullanma deneyimine zenginlik ve derinlik katarlar. Burada, Coca Cola içerken enerjik ve coşkulu hissetmek duygusal faydaya örnek verilebilir. Markalar ve ürünler kişinin kendini kavramlaştırmasının sembolleri hâline gelebilir. Bu yüzden marka, bir kişiye kendi imajını sunma fırsatı verdiğinde kendi kendini ifade eden (kişisel) fayda sağlayabilir.


41. Soru

Marka konumlandırma kavramını açıklayınız.

Cevap

Marka, tüketici için bir anlam taşır genelde bir şey ile hatırlanır ve tüketicinin zihninde bir yerleri sahiplenir. Konumlandırmanın temeli özgünlük ve sahiplenmedir. Bunun nedeni tüketicinin zihninde bir özelliğin genelde bir marka ile eşleşebilmesidir. Bir marka bir şeyi sahiplendiğinde onu tüketicinin zihninden çıkarmak çok zordur. Örneğin, Volvo markası bizim zihinlerimizde güvenli otomobil olarak konumlanmıştır.


42. Soru

Destinasyon imajı kavramını açıklayınız.

Cevap

Destinasyon imajını “zaman içinde bir yere ilişkin oluşan izlenimler, inançlar, fikirler, beklentiler ve duygular toplamı” (Kim ve Richardson, 2003) olarak tanımlayabiliriz.


43. Soru

Destinasyon imajının özellikleri nelerdir?

Cevap

Destinasyon imajı genellikle kalıplaştırılır, destinasyona ilişkin seçilen fikirler başkalarının beklentilerine göre oluşturulur.

Destinasyon imajı, destinasyonu henüz ziyaret etmemiş olanlar için çok daha farklı ve karmaşıktır.

Destinasyon imajı, az bilinen küçük yerleşim yerleri haricinde, turizm acentalarının çabaları yerine ticari olmayan iletişim faaliyetlerinden etkilenmektedir.

Destinasyon imajı, bilgi kaynakları içinde en çok kulaktan kulağa iletişimden etkilenmektedir.

Destinasyon imajı, güçlülük açısından değişkenlik gösterir ve değişime karşı hassastır.

Tanıtımın önemli olması durumunda, reklam yerine özellikle medya ilişkileri sayesinde destinasyon imajını daha fazla etkileyebilecek halkla ilişkiler kullanılabilir.

Destinasyon imajı bireysel destinasyonlar için çok daha önemlidir.

Destinasyon imajı farklı kitleler arasında da değişiklik gösterdiğinden bir değil pek çok imaj olabilir.

Destinasyon imajı bölgeler arasında farklılık gösterir.


44. Soru

İmaj oluşturma ajanları olarak tanımlanan 5 bilgi kaynağı grubunda hangi bilgi kaynakları yer alır?

Cevap

Birinci grup: Bu grup, doğrudan bireyi ikna etmeye yönelik bilgi kaynaklarından oluşmaktadır. Geleneksel reklamcılık türleri bu grupta yer almaktadır.

İkinci grup: Bu grupta yer alan ajanlar, dolaylı bir şekilde bireyleri ikna etmeye yönelik bilgi kaynaklarından oluşmaktadır. Ünlü kullanımı bu grupta yer alır.

Üçüncü grup: Bu grupta yer alan bilgi kaynaklarını bağımsız ajanlar olarak sınıflandırılmaktadır. Bağımsız imaj biçimlendirme ajanları haberler, belgeseller, filmler ve makalelerden oluşmaktadır.

Dördüncü grup: Dördüncü gruptaki destinasyon imajı biçimlendirme ajanlarını, yakınlarımızdan ve arkadaşlarımızdan isteyerek ya da istemeyerek elde ettiğimiz bilgiler oluşturmaktadır.

Beşinci grup: Son bilgi kaynağı ise organik ajandır. Organik ajan, bireyin geçmişteki deneyimlerine bağlı olarak destinasyona yönelik bir imaja sahip olmasıdır.


45. Soru

Sadık olan müşterilerin, yeni müşterilere göre çok daha kârlı olmasının nedenleri nelerdir?

Cevap

Sadık olan müşterilerin, yeni müşterilere göre çok daha kârlı olduklarına yönelik argümanlar ileri sürülmektedir (Shoemaker ve Lewis, 1999, s.347). Bu durumun nedenleri şu şekilde özetlenebilir:

• Sadık müşterilerin fiyata karşı duyarlılıkları düşük olduğundan, bir marka için daha fazlasını ödemeye hazırdırlar.

• Sadık müşteriler satın alacakları hizmete aşina olduklarından, sunumlar daha maliyetsiz olmaktadır.

• Daha sabit bir gelir kaynağını temsil ettiklerinden, gelecekteki pazarlama maliyetlerini düşürmektedirler.

• İşletmeler sadık müşterilerinin kişisel bilgilerini ellerinde tuttuklarından, istemeleri durumunda doğrudan pazarlamanın avantajlarından kolaylıkla yararlanabilmektedirler.

• Sadakat, gelecekteki olası marka rekabeti dönemlerinde, müşterilerin kendi markalarını tercih edecek olmalarından dolayı, alıcı-satıcı arasındaki ilişkiyi bir güvence altına almaktadır.

• Sadık müşterilerin, hizmet ya da ürün sağlayıcısından kaynaklanan bir hataya karşı çok daha fazla affedici bir konumda olmaları beklenmektedir.

• Daha fazla satış rakamı anlamına gelebilecek olumlu kulaktan kulağa iletişim anlamına gelmektedir.


46. Soru

Turistlerin aynı veya benzer bir destinasyonu ziyaret etmelerinin nedenleri nelerdir?

Cevap

Turistlerin aynı veya benzer bir destinasyonu ziyaret etmelerinin beş nedeni olabileceğini belirtmişlerdir (aktaran: Oppermann, 2000, s.80):

• Yeni ve farklı bir destinasyon seçiminde ortaya çıkabilecek olası tatminsizlik deneyimini azaltmak,

• Daha önceki ziyaretlerindeki benzer kişilerle birlikte olmak,

• Daha önce ziyaret ettiği destinasyona yönelik duygusal bağları yeniden yaşamak, • Daha önceki ziyaretlerinde destinasyonun ihmal ettiğini düşündüğü yerlerini ziyaret etme arzusu diğer bir ifade ile destinasyonu daha fazla keşfetmek,

• Destinasyonu diğer insanlara göstererek, destinasyonu ziyaret eden diğer turistlerin de benzer bir şekilde tatmin olma deneyimini yaşadıklarını görmek isteğidir.


47. Soru

Destinasyon pazarlaması nasıl yapılır?

Cevap

Destinasyonun pazarlanması özünde aşağıdaki şu dört eylemi içermektedir (İlgüner ve Asplund, 2011, s.39):

• Destinasyon için, güçlü ve çekici bir konumlandırma geliştirmek,

• Ürün ve hizmetleri, mevcut ve potansiyel alıcı ve kullanıcıları özendirecek şekilde geliştirmek,

• Ürün ve hizmetlerin, etkin ve erişilebilir şekilde teminini sağlamak,

• Potansiyel kullanıcılar, ayırt edici avantajın farkına varana kadar, kentin cazip yönleri ve yararlarını tanıtmak.


48. Soru

Destinasyon pazarlamasında imaj oluşturmak için kullanılan stratejiler nelerdir?

Cevap

İmaj pazarlaması: İmaj pazarlamasındaki hedeflerden biri, inandırıcı ve kanıtlanabilir akılcı bir slogan geliştirmektir. Örneğin İrlanda, son yıllardaki ekonomik gelişmesini vurgulayan ‘Celtic Kaplanı’ sloganını kullanmaktadır.

Çekicilik-cazibe pazarlaması: İmaj geliştirmek tek başına yeterli değildir. Kentler çekiciliklerini oluşturmalı veya var olanları parlatmalıdır. Bu anlamda, bazı kentler çok şanslıdır ve eşsiz bazı çekiciliklere baştan sahiptir. Kanallar kenti Venedik bu duruma örnek gösterilebilir. Bu şansa sahip olmayan kentler ise çekiciliklerini belirlemeli ve bunlara yatırım yapmalıdır.

Altyapı pazarlaması: Altyapısı güçlü kentler avantaj sahibidirler. Caddeler, havaalanları, güçlü ulaşım, konaklama altyapıları gibi imkânlara sahip olan kentlerin diğer kentlerden bir adım önde olması normal bir durumdur.

Kişi pazarlaması: Dördüncü strateji ise bir kenti ünlü kişiler ile pazarlamaktır. Ünlü veya tarihî bir sima ile bağ kurmak, imaj oluşturma, hatırlanılırlığı arttırma ve cazibe merkezi oluşturmada önemli rol oynar. Örneğin Prag şehri Kafka’nın yurdu olarak pazarlanmaktadır. Türkiye’de ise Konya, Mevlânâ’nın yurdu olarak konumlanmaktadır


49. Soru

Kentlerin  üzerine fikir ve stratejiler geliştirebilecekleri temel çekicilik unsurları nelerdir?

Cevap

Kentler on temel çekicilik unsuru üzerine fikir ve stratejiler geliştirebilir (İlgüner ve Asplund, 2011: s.79-99):

Doğal güzellik ve özellikler: En şanslı kentlerdir. Var olanı korumak ve doğru iletişimi yapmak çoğu zaman yeterlidir. Kanallar kenti Venedik, beyazlar içerisindeki Pamukkale örnek olarak gösterilebilir.

Tarih ve önemli şahsiyetler: Tarihi olayların ve kişilerin yurdu sayılan yerler ilgi çekmekte ve bu konumlandırmalarından önemli kazançlar sağlamaktadır. İspanyanın Malaga kenti Picasso ile kendini konumlandırmaya çalışmaktadır. Türkiye’den örnek vermek gerekirse Çanakkale dünyanın en önemli savaş alanlarından birisi olması nedeniyle her yıl çok sayıda yerli ve yabancı turisti ağırlamaktadır.

Alışveriş Yerleri: Oxford Street- Londra, Kurfürstendamm-Berlin, Las Ramblas-Barcelona ünlü alışveriş mekânlarına örnek olarak verilebilir.

Kültürel Etkinlik: Kentler, kültürel etkinliklere destek vererek, kentlerine değer kazandırmaya çalışmaktadır. Ayrıca her yıl Avrupa Birliği bir kültür başkenti seçmektedir, genel olarak kültür başkenti olarak seçilen kentlerin yaklaşık %10’luk bir ziyaretçi artışı sağladığı görülmektedir.

Eğlence ve dinlence: Birçok kent ziyaretçileri için eğlence ve dinlenme alanları yaratmaktadır. Temalı parklar da bu duruma örnektir. Paris’teki Eurodisney, Danimarka’daki Legoland bunlara örnek olarak gösterilebilir.

Spor alanları: Spor kulüpleri bazen kentlerin bile önüne geçebilir. Bu duruma Manchester United ve Barcelona takımları örnek verilebilir. Bu takımların stadyumları her yıl çok fazla ziyaretçi ağırlamaktadır.

Festivaller: Festivalleri takip eden gideceği destinasyonu ve zamanlamayı buna göre belirleyen önemli bir kitle vardır. Venedik’teki Maske Karnavalı her yıl çok fazla turist çekmektedir.

Anıtsal yapılar: Mevcut anıtsal yapıları ön plana çıkarmak da bir kent için doğru bir konumlandırma stratejisi olabilir. Köln Katedrali örnek olarak gösterilebilir.

Müzeler: Son yıllardaki “müze akımı” da önemli bir çekicilik unsurudur. En çok ziyaretçi çeken müzeler arasında Paris’teki Louvre ve Londra’daki British Museum örnek verilebilir.

Diğerleri: Kimi zaman beklenmedik bir yapı gibi bir sembol hâline gelerek önemli bir ziyaretçi kitlesi oluşturabilir. Heathrow havaalanı, Moskova Metrosu, Berlin Tv/Radyo kulesi gibi


50. Soru

Bir destinasyonun planlanan imajını hedef kitleye aktarmada kullanılan en önemli üç araç nedir?

Cevap

Bir destinasyonun planlanan imajını hedef kitleye aktarmada kullanılan en önemli üç araç şunlardır:

• Slogan Tema

• Görsel Simge

• Etkinlik


Yukarı Git

Sosyal Medya'da Paylaş

Facebook Twitter Google Pinterest Whatsapp Email