aofsoru.com

Siyaset Felsefesi 1 Dersi 3. Ünite Sorularla Öğrenelim

Toplum Ve Devlet Öğretileri-Iı: Rönesans Ve Modern Felsefenin Toplum Ve Devlet Öğretileri

1. Soru

Ortaçağ'da nasıl bir devlet anlayışı hakimdi?

Cevap

Ortaçağın evrensel devleti Tanrı devletinin yeryüzündeki temsilcisi olan Kilise’ydi ve bütün siyasal gücü kendi elinde bulundurduğundan her türlü ulusal siyasal oluşumun ve ulus devletlerin üstündeydi.


2. Soru

Rönesans ile birlikte ne gibi toplumda ve yaşamdane gibi temel değişiklikler meydana gelmiştir?

Cevap

Rönesans’la birlikte Ortaçağ’ın bu dinsel anlayışının yerini, artık “öbür dünya”ya değil, “bu dünya”ya bağlı olmak isteyen bir anlayış alır.Bu yüzden Rönesans bir anlamda Eskiçağ’ın yeniden doğuşudur. Rönesans’ın doğalcı tavrı sonucu doğal hukuk, insanların doğaları gereği sahip oldukları haklar, doğal adalet gibi kavramlar Hukuk ve Siyaset Felsefelerinin temel ilgileri hâline geldi.


3. Soru

İtalyan siyaset felsefesi yazar Machiavelli nasıl bir devlet anlayışını savunmuştur?

Cevap

Ulusal ve laik bir devlet anlayışı sunan Machiavelli güce dayanan ulusal devlet idealini ortaya koyar ve devletin, hükümdarın ya da egemenin gücünü bir ulusa dayanmaktan alması gerektiğini öne sürer. Bu anlayışa göre devlet gücünü Kilise’den almamalıdır, Kilise’ye bağlı olmaktan kurtulmalıdır.


4. Soru

Fransız siyaset felsefecisi Jean Bodin’in Doğal Adalet Anlayışı nasıldır?

Cevap

Jean Bodin’e göre hükümdarın yetkisi ve hakları Tanrı ve doğa yasalarına bağlıdır. Bu yüzden de bu yasalardan bağımsız olarak mutlak güce sahip bir egemen olamaz. Dünyanın tüm hükümdarları Tanrı’ya ve doğa yasalarına bağlıdır.


5. Soru

Fransız siyaset felsefecisi Jean Bodin hangi yönetim türleri üzerinde durmuştur?

Cevap

Bodin üç tür yönetim biçiminden söz eder: Demokrasi, aristokrasi ve monarşi. Monarşi tek kişinin egemenliği, aristokrasi birkaç kişinin egemenliği, demokrasi ise herkesin egemenliğidir. En iyi yönetim biçimi monarşidir. Bunun nedeni egemenliğin bölünemez olduğu yollu anlayışıdır ve buna uygun tek yönetim de monarşidir.


6. Soru

Yeniçağ’ın başlarında yaşamış olan Hollandalı düşünür Hugo Grotius'un Doğa Yasasına Dayalı Devlet Tasarımı nasıldır?

Cevap

Hugo Grotius insanın doğal haklarının çıktığı doğal hukuk ile insanların kendilerinin koyduğu pozitif hukuk arasında bir ayırım yaparak, doğal hukuku pozitif hukuktan önce gelen ve daha üstün olan bir hukuk olarak belirlemiştir.


7. Soru

Toplum (Devlet) Tasarımları olarak yazılan belli başlı ütopyalar hangileridir?

Cevap

Rönesans döneminde ideal devlet tasarımları olarak ütopyalar yazılmıştır. Bu ütopyalar edebi bir dille roman biçiminde yazılmış yapıtlardır. Bu ütopyalardan başlıcaları Thomas More’un Ütopya’sı, Tommaso Campanella’nın Güneş Devleti (Civitas Solis) ve Francis Bacon’un Yeni Atlantis (Nova Atlantis) adlı yapıtlarıdır. Her üç ütopyada da ideal toplum ve devlet tasarımları karşımıza çıkar.


8. Soru

Thomas More (1478-1535) 1516’da yazdığı Ütopya adlı romanında nasıl bir toplum ve devlet anlayışı ortaya koyar?

Cevap

Ütopya adlı romanında ideal ve sosyalist bir toplum ve devlet düzeni tasarımı sunar. Bu toplum ve devlet düzeninde toplumdaki her tek birey ahlaken olgunlaşmıştır ve adil bir toplum düzeni vardır. Bu ahlaken olgunlaşmış olmanın ve adil toplumun temelini özel mülkiyetin bu toplumda yeri olmaması oluşturur.


9. Soru

Tommaso Campanella da (1568-1639) Civitas Solis (Güneş Devleti) adını verdiği yapıtında nasıl bir toplum ve devlet anlayışı sergiler?

Cevap

Yazar yapıtında  ideal bir toplum ve devlet düzenini betimlemiştir. Bu devlette bilim ve felsefe egemendir. Bu devletin yöneticileri de iyi bir eğitim alarak yetişmiş kimselerdir. Güneş devletinin başında hem filozof hem de rahip olan bir yönetici vardır. 


10. Soru

Francis Bacon (1561-1626) Nova Atlantis adlı yapıtında nasıl bir toplum ve devlet anlayışı ortaya koyar?

Cevap

Bu yapıtta da Ben Salem adındaki bir adada kurulmuş olan ve bilime dayalı ideal bir toplum ve devlet tasarımı sunulur. Bu adada dış dünya ilişkisi kesilmiş olan bir toplum ve devlet anlatılmaktadır.


11. Soru

İngiliz filozofu Thomas Hobbes (1588-1679) devleti nasıl tanımlar?

Cevap

Hobbes’a göre devlet varlığı zorunlu olan ve insanların bir araya gelmesinden oluşan doğal olmayan, yapma bir cisimdir.Devletin doğal bir cisim değil de yapma bir cisim olması onun varlığının zorunlu olmadığı anlamına gelmez, tersine devletin varoluşu zorunludur.


12. Soru

Hobbes devletin zorunlu varlığını temellendirmek için hangi varsayımdan hareket eder?

Cevap

Bu varsayım doğa durumu varsayımıdır. Hobbes’a göre doğa durumu bir savaş durumudur. Leviathan’da Hobbes doğa durumundaki insanların sınırsız erklerini bir kişi ya da kurula devretmelerinin nedenlerini ortaya koyar. Hobbes devletin varlığını anlayabilmek için önce insanı anlamak gerektiğinden söz eder ve insan anlayışından hareketle devlet görüşünü biçimlendirir.


13. Soru

Hobbes doğa durumundaki herkesin herkese karşı savaşı durumunu hangi ünlü sözü ile ortaya koyar?

Cevap

Böyle bir durumda “İnsan insanın kurdudur” (Homo homini lupus). Bunun sonucu olarak da doğa ya da savaş durumunda “Hep şiddetli ölüm korkusu ve tehlikesi vardır; ve insan hayatı, yalnız, yoksul, kötü, vahşi ve kısa sürer”.


14. Soru

Hobbes'e göre devlet birey ilişkisi nasıl tanımlanmıştır?

Cevap

Hobbes’a göre devlet, bireylerin bir sözleşmeyle haklarını ve güçlerini devrettikleri, bütün insanların istançlerini kendinde toplayan ve onlar adına karar verme yetkisini elinde bulunduran mutlak güçtür.


15. Soru

John Locke  Liberal Devlet Anlayışını nasıl temellendirmiştir?

Cevap

John Locke’a göre devletin kökeni bireylerin özgür ve eşit oldukları doğa durumundan çıkmak için yapılmış bir sözleşmedir.


16. Soru

John Locke'un doğa yasaları yaklaşımı nasıldır?

Cevap

John Locke’a göre doğa yasaları konulmuş olan pozitif yasaların da, bu yasaları koyanların da üstündedir ve yasa koyucular içinde olmak üzere bütün insanlar için bağlayıcıdırlar.


17. Soru

Locke’a göre uygar topluma geçiş nedenleri nelerdir?

Cevap

Locke’a göre uygar toplumu oluşturmak üzere insanların biraraya gelmelerinin amacı da mülkiyetin korunmasıdır. Uygar topluma geçişin ikinci bir nedeni de doğa durumunda doğa yasalarını uygulayacak tarafsız bir yargıcın bulunmamasıdır.Uygar topluma geçişin üçüncü nedeni ise doğa durumunda verilmiş bir yargıyı destekleyip uygulayabilecek bir makam yoktur. 


18. Soru

Fransız filozofu Montesquieu (1689-1755) siyasal özgürlük anlayışı neyi ifade etmektedir?

Cevap

Montesquieu’ye göre demokrasilerde halk istediğini yapıyor görünmektedir, ama siyasal özgürlük insanın istediğini yapabilmesi değildir. Devlette, yani yasaları olan bir toplumda özgürlük insanın isteyeceği şeyi yapabilmesi, istemeyeceği şeyi yapmaya zorlanmaması olabilir. Özgürlük yasaların izin verdiği her şeyi yapma hakkıdır. Bir yurttaş yasaların yasakladığını yapamaz, yaparsa özgürlüğünü kaybeder.


19. Soru

Montesquieu yasama, yürütme ve yargı anlayışı nasıldır?

Cevap

Montesquieu’ye göre yasama gücü ile yürütme gücü bir kişide ya da bir toplulukta birleşirse özgürlük olmaz. Yargı gücünün yasama ve yürütme güçlerinden ayrılmaması durumunda da özgürlük yoktur. Bu yüzden tek kişi ya da seçkinlerden oluşan bir grup, eğer bu üç gücü elinde tutarsa her şey yitirilir.


20. Soru

Jean-Jacques Rousseau'nun  Sözleşmeye Dayalı Halk Egemenliği anlayışı nasıldır?

Cevap

Jean-Jacques Rousseau (1712-1778) halk egemenliğini toplum sözleşmesine dayandıran düşünürdür. Toplum sözleşmesini egemen güce bir boyun eğme ilişkisine değil, ortaklık anlaşmasına dönüştürerek hükümdarın egemenliğini halkın istencine bırakmıştır.


21. Soru

Rousseau doğa ve mülkiyet arasında nasıl bir ilişki kurar?

Cevap

Rousseau’ya göre doğa durumunda insanlar tam bir eşitlik hâlinde özgür olarak yaşarlarken, mülkiyetin ortaya çıkışı bu doğal eşitliği de ortadan kaldırmıştır.


Yukarı Git

Sosyal Medya'da Paylaş

Facebook Twitter Google Pinterest Whatsapp Email